સુપ્રીમ કોર્ટે તેના વહીવટી કામગીરીમાં નોંધપાત્ર પરિવર્તન લાવવા માટે આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) નો ઉપયોગ કરવાની યોજના જાહેર કરી છે. સુપ્રીમ કોર્ટના જણાવ્યા મુજબ AI-સંચાલિત સોફ્ટવેર કોર્ટ કેસોની યાદી તૈયાર કરવા અને બેન્ચ ફાળવવા જેવા કાર્યોનું સંચાલન કરશે.
CJI દ્વારા લેવામાં આવ્યો આ નિર્ણય
પરિણામે આ પ્રક્રિયામાં માનવ હસ્તક્ષેપ અસરકારક રીતે દૂર કરવામાં આવશે. આ નિર્ણય ભારતના મુખ્ય ન્યાયાધીશ (CJI) સૂર્યકાંત દ્વારા લેવામાં આવ્યો હતો. હાલમાં CJI દ્વારા વિવિધ બેન્ચોને કેસ ફાળવવામાં આવે છે, જે “માસ્ટર ઓફ ધ રોસ્ટર” તરીકે સેવા આપે છે. આ સત્તાને કારણે CJIની ઓફિસ વારંવાર સઘન તપાસ હેઠળ રહે છે.
આ સુધારાઓ આંતરિક તપાસ બાદ ઉભરી આવ્યા હતા જેણે રજિસ્ટ્રીમાં બે પ્રણાલીગત નિષ્ફળતાઓનો પર્દાફાશ કર્યો હતો. પહેલો રજિસ્ટ્રી અધિકારીઓનો તેમના સંબંધિત હોદ્દાઓ પર લાંબો કાર્યકાળ હતો. બીજો એક જૂનો ટેકનિકલ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર હતો જેણે લાંબા સમયથી વહીવટી ખામીઓને છુપાવી હતી જેમાં અનિયમિત અને અયોગ્ય કેસ ફાળવણીનો સમાવેશ થાય છે.
કેમ લેવામાં આવ્યો આ નિર્ણય?
વારાફરતી, રજિસ્ટ્રી અધિકારીઓના આંતર-વિભાગીય સ્થાનાંતરણનો અભૂતપૂર્વ લહેર જોવા મળ્યો છે, જેનો હેતુ વર્ષોથી સુપ્રીમ કોર્ટ રજિસ્ટ્રીને પરેશાન કરતી રૂઢિચુસ્તતા અને પ્રણાલીગત બિનકાર્યક્ષમતાને જડમૂળથી દૂર કરવાનો છે. મહિનાના અંત પહેલા બદલીઓનો બીજો રાઉન્ડ થવાની ધારણા છે.
ઉદ્દેશ: પ્રણાલીગત ખામીઓને સુધારવા
આ પગલાં સાથે સુપ્રીમ કોર્ટ રજિસ્ટ્રીમાં અધિકારીઓને એક વિભાગમાંથી બીજા વિભાગમાં ખસેડવાની સંખ્યામાં વધારો થયો છે. પ્રાથમિક ઉદ્દેશ્ય પ્રણાલીગત ખામીઓને દૂર કરવાનો અને વર્ષોથી એક જ હોદ્દા પર રહેલા અધિકારીઓને દૂર કરવાનો છે. આ મહિનાના અંત પહેલા બદલીઓનો બીજો રાઉન્ડ થવાની ધારણા છે.
ભારતના મુખ્ય ન્યાયાધીશ સૂર્યકાંત, ન્યાયાધીશ જોયમલ્યા બાગચી અને ન્યાયાધીશ વિપુલ પંચોલીની બનેલી બેન્ચની અધ્યક્ષતામાં થયેલી સુનાવણી દરમિયાન એક મોટી ગેરરીતિ પ્રકાશમાં આવતાં આ પહેલ શરૂ થઈ. બેન્ચ ઇરફાન સોલંકી દ્વારા દાખલ કરાયેલી અરજીની સુનાવણી કરી રહી હતી, જેમાં તેમણે ‘ઉત્તર પ્રદેશ ગુંડાઓ અને સમાજ વિરોધી પ્રવૃત્તિઓ (નિવારણ) અધિનિયમ, 1986’ ને પડકાર્યો હતો. અરજીમાં દલીલ કરવામાં આવી હતી કે આ કાયદો ‘ભારતીય ન્યાય સંહિતા, 2023’ ની કલમ 111 ની જોગવાઈઓની વિરુદ્ધ છે.
Crude Oil Price Hike: તો શું 100ની પાર થઇ જશે પેટ્રોલ ? કાચા તેલની કિંમતમાં જબરદસ્ત ઉછાળો