By Dharmesh Prajapati

આફ્રિકા ખંડના પ્રમુખ દેશ ઝિમ્બાબ્વે (Zimbabwe) ના રાજકારણમાંથી સત્તાના કેન્દ્રીયકરણ અને બંધારણીય સુધારાને લઈને ખૂબ જ મોટા અને વિવાદાસ્પદ સમાચાર સામે આવ્યા છે. ઝિમ્બાબ્વેના કુખ્યાત ‘ક્રોકોડાઈલ’ (Crocodile – મગર) તરીકે ઓળખાતા ૮૩ વર્ષીય રાષ્ટ્રપતિ ઇમર્સન મનાંગાગ્વાએ (Emmerson Mnangagwa) દેશની સત્તા પર પોતાની પકડ કાયમી રાખવા માટે વધુ એક મોટો રાજકીય દાવ ખેલ્યો છે.

આ નવા બંધારણીય સુધારાના પ્રસ્તાવથી મનાંગાગ્વા પોતાના સત્તાવાર કાર્યકાળ પૂરો થયા પછી પણ વર્ષ ૨૦૩૦ સુધી દેશના રાષ્ટ્રપતિ પદ પર જળવાઈ રહી શકશે, જે તેમની વર્તમાન ટર્મ પૂરી થયાના ત્રણ વર્ષ પછી સુધીનો સમયગાળો છે. નોંધનીય છે કે, તેમનું શાસન નવેમ્બર ૨૦૧૭માં થયેલા લશ્કરી બળવા (Coup) થી શરૂ થયું હતું.

ડાયરેક્ટ વોટિંગ નાબૂદ કરી સંસદ દ્વારા રાષ્ટ્રપતિ ચૂંટવાનો નવો કિમીયો

રાષ્ટ્રપતિ ઇમર્સનની સત્તાધારી પાર્ટી ZANU-PF દ્વારા આ પ્રસ્તાવને મંજૂરી અપાવવા માટે એડવાન્સ પ્લાનિંગ ચાલી રહ્યું છે, જેમાં આ ચોંકાવનારી જોગવાઈઓ સામેલ છે:

• અપ્રત્યક્ષ ચૂંટણી (Indirect Election): આ નવા બંધારણીય ફેરફારો હેઠળ દેશની જનતા દ્વારા સીધા મતદાન (Direct Popular Vote) ને બદલે હવે સંસદના સભ્યો દ્વારા રાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણી કરવામાં આવશે, જેના લીધે સત્તાધારી પક્ષ પોતાની બહુમતીના જોરે ગમે તેને સત્તા પર બેસાડી રાખશે.
• પાર્ટીની દલીલ: મનાંગાગ્વાના સમર્થકો દલીલ કરી રહ્યા છે કે આ સુધારાથી દેશમાં રાજકીય સ્થિરતા (Stability) આવશે, વારંવાર થતી ચૂંટણીઓનો તોતિંગ ખર્ચ બચશે અને લાંબાગાળાનું આર્થિક આયોજન કરી શકાશે.
• સ્વતંત્રતા સેનાનીઓનો બળવો: જો કે, આ કિંગ-મેકર હિલચાલ સામે ઝિમ્બાબ્વેની સામાન્ય જનતા અને દેશની આઝાદીના યુદ્ધમાં લડેલા વરિષ્ઠ સૈનિકો (Independence War Veterans) એ ખુલ્લેઆમ અવાજ ઉઠાવ્યો છે. એક સમયે મનાંગાગ્વાના ખાસ સાથી રહેલા આ નેતાઓએ હવે તેમની જ સામે મોરચો માંડ્યો છે અને તેમના પર ‘સત્તાની લાલચ’ (Power Grab) નો ગંભીર આક્ષેપ લગાવ્યો છે. આ તમામ પ્રસ્તાવો સત્તાવાર રીતે લાગુ થતાં પહેલાં અંતિમ મંજૂરી માટે સેનેટ (Senate) માં બીજા તબક્કાના વોટિંગ માટે મોકલવામાં આવશે.

ડિજિટલ સેન્સોર્શીપ અને ગ્લોબલ ડેટા ગવર્નન્સ (SEO Expert View)

એક ન્યૂઝ પોર્ટલ ઓનર અને આઈટી ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર વિશ્લેષક તરીકે, આફ્રિકન દેશોમાં જ્યારે પણ આવી તાનાશાહી કે ‘પાવર ગ્રેબ’ ની સ્થિતિ સર્જાય છે, ત્યારે તેની સીધી અસર ડિજિટલ ફ્રીડમ પર પડે છે. સત્તા ટકાવી રાખવા માટે ઝિમ્બાબ્વે સરકાર આગામી દિવસોમાં સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ્સ બ્લોક કરવા, ઇન્ટરનેટ કિલ-સ્વિચ વાપરવા અને નેટવર્ક સેન્સોર્શીપ (Network Censorship) લાદવા જેવા પગલાં ભરી શકે છે. આજના આઈટી યુગમાં ડેટા પ્રોટેક્શન, પ્રોક્સી સર્વર્સ, સેટેલાઇટ કમ્યુનિકેશન અને સુરક્ષિત એનક્રિપ્ટેડ ક્લાઉડ નેટવર્કનો ઉપયોગ જ સ્થાનિક પત્રકારો અને જનતાનો અવાજ વૈશ્વિક સ્તરે પહોંચાડવાનું એકમાત્ર સાધન બને છે.

ઝિમ્બાબ્વેની સેનેટમાં થનારું આગામી સેકન્ડ વોટિંગ આ આફ્રિકન દેશમાં લોકશાહી બચશે કે તાનાશાહી આવશે તેનો આખરી ફેંસલો કરશે.

કનેક્ટ વિથ ધર્મેશ પ્રજાપતિ +91 7359585035 Call / WhatsApp

Website: ambeinfotech.com

Read more on newsforyou.live