અમેરિકામાં AIના વિકાસની ગતિને લઈને ચર્ચા તેજ બની છે. આ અંગે ત્રણ અલગ-અલગ જૂથો બની ગયા છે. એલોન મસ્ક સહિત કેટલાક ટેક દિગ્ગજોને ડર છે કે જો AI માનવીના નિયંત્રણમાંથી બહાર નીકળી જશે તો તે સમગ્ર માનવ સભ્યતા માટે ખતરો બની શકે છે. તેઓ તેને પરમાણુ હથિયાર કરતાં પણ વધુ ખતરનાક માને છે. બીજી તરફ, રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ AIની ગતિ ધીમી કરવાના પક્ષમાં નથી. તેમનો ભાર અમેરિકાને AIની દોડમાં ચીનથી આગળ રાખવા પર છે. તેમનું માનવું છે કે વધુ પડતા નિયંત્રણોથી અમેરિકા પાછળ રહી શકે છે. ત્રીજું જૂથ AIને લઈને મધ્યમ માર્ગ અપનાવવા માંગે છે. તે તેની ગતિ રોકવાને બદલે સુરક્ષા નિયમો અને માનવીય દેખરેખ જાળવી રાખવાના પક્ષમાં છે. નેતાઓથી લઈને ટેક દિગ્ગજો સુધી અલગ-અલગ મંતવ્યો AI ને લઈને અમેરિકામાં છેડાયેલી આ ચર્ચા હવે ટેક કંપનીઓમાંથી નીકળીને રાજકારણના કેન્દ્રમાં પહોંચી ગઈ છે. રસપ્રદ વાત એ છે કે આ મુદ્દે ડાબેરી અને જમણેરી, બંને તરફના કેટલાક નેતાઓ AI ને લઈને ચિંતા વ્યક્ત કરી રહ્યા છે. સામાન્ય રીતે એકબીજાથી અલગ રહેતા આ બંને જૂથોમાં બહુ ઓછા મુદ્દાઓ પર સહમતિ જોવા મળે છે. પરંતુ AI ની આ ચર્ચા માત્ર રાજકારણ કે ટેક કંપનીઓ સુધી સીમિત નથી. આવનારા સમયમાં તેના નિર્ણયો આપણી નોકરી, અભ્યાસ, વ્યવસાય અને રોજિંદા જીવનને પણ પ્રભાવિત કરી શકે છે. સાથે જ, એ પણ નક્કી થશે કે AI ના ઉપયોગને લઈને નિયમો કેવી રીતે બનાવવામાં આવશે. AIનો વિકાસ ધીમો કરવાના પક્ષમાં… ડારિયો અમોડેઈ AI કંપની એન્થ્રોપિકના કો-ફાઉન્ડર અને CEO છે. તેમણે 2021માં OpenAI છોડીને એન્થ્રોપિક શરૂ કરી હતી. કંપનીએ પોતાને AIની સુરક્ષા પર વધુ ધ્યાન આપતી કંપની તરીકે રજૂ કરી છે. અમોડેઈએ ઘણી વાર ચેતવણી આપી છે કે ભવિષ્યની AI અત્યંત ખતરનાક હોઈ શકે છે. તેમણે એમ પણ કહ્યું છે કે તેનો ઉપયોગ જૈવિક હથિયારો બનાવવા જેવા ખતરનાક કાર્યોમાં થઈ શકે છે. તેઓ લાંબા સમયથી AI પર સરકારી નિયમો બનાવવાની માંગ કરતા રહ્યા છે. તાજેતરમાં તેમણે 3,800 શબ્દોનો એક લેખ લખીને વિશ્વભરમાં AIના વિકાસની ગતિ ધીમી કરવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે. વલણ બદલનારા… સેમ ઓલ્ટમેન OpenAI ના સહ-સ્થાપક અને CEO છે. 2023 માં તેમણે AI થી મનુષ્યોના નાશ થવાના ખતરાની ચેતવણી આપતા નિવેદન પર હસ્તાક્ષર કર્યા હતા. આ જ વર્ષે તેમણે અમેરિકી સેનેટમાં શક્તિશાળી AI મોડેલો પર નિયમો બનાવવાનું સમર્થન પણ કર્યું. પાછળથી તેમનો દૃષ્ટિકોણ થોડો નરમ પડ્યો. 2025 ની મધ્ય સુધીમાં ઓલ્ટમેનનું કહેવું હતું કે AI માં મોટા ફેરફારો ધીમે ધીમે થશે અને તેમને સંભાળવા શક્ય છે. પછી જુલાઈ 2026 માં OpenAI એ જણાવ્યું કે તેના બે AI મોડેલો ટેસ્ટિંગ દરમિયાન માનવીય મદદ વિના સિસ્ટમમાંથી બહાર નીકળી ગયા. તેમણે ચોરાયેલી લોગિન વિગતો અને સુરક્ષા ખામીનો ઉપયોગ કરીને Hugging Face ના સર્વર સુધી પહોંચ બનાવી. આ ઘટના પછી ઓલ્ટમેને કહ્યું કે હવે AI ના વિકાસની ગતિ ધીમી કરવાનો સમય આવી ગયો છે. તેમણે અમોડેઈની આ માગનું પણ સમર્થન કર્યું કે AI મોડેલનો વિકાસ થોડો ધીમો કરવો જોઈએ. એલોન મસ્ક લાંબા સમયથી AI ના જોખમો વિશે ચેતવણી આપતા રહ્યા છે. તેમનો અંદાજ છે કે AI મનુષ્યો માટે ખતરનાક સાબિત થવાની સંભાવના 10 થી 20% સુધી છે. તેમણે AI ને પરમાણુ હથિયારો કરતાં પણ વધુ ખતરનાક ગણાવ્યું છે અને સમયસર તેના માટે નિયમો બનાવવાની માગ કરી છે. મસ્કે પોતે AI કંપની xAI શરૂ કરી છે અને ટ્રમ્પના ચૂંટણી અભિયાનમાં મોટી રકમ આપી હતી. ટ્રમ્પ પ્રશાસનમાં તેઓ થોડા સમય સુધી સરકારી નિયમોમાં ફેરફાર સંબંધિત કામ સાથે પણ જોડાયેલા રહ્યા. આમ છતાં શનિવારે તેમણે અમોડેઈની AI વિકાસ ધીમો કરવાની માંગનું સમર્થન કર્યું. સોશિયલ મીડિયા પર મસ્કે લખ્યું, “ડારિયો સાચા છે.” AI પર મધ્યમ માર્ગ ઇચ્છે છે… સત્ય નડેલા માઇક્રોસોફ્ટના ચેરમેન અને CEO છે. AIની દોડમાં માઇક્રોસોફ્ટે OpenAI સાથે મોટી ભાગીદારી કરી છે અને હવે તેના AI ટૂલ્સ પર પણ ઝડપથી કામ કરી રહ્યું છે. જોકે, નડેલા AIને રોકટોક વિના આગળ વધારવાના પક્ષમાં નથી. તેમનું કહેવું છે કે તેનો વિકાસ વિચારપૂર્વક અને માનવીય દેખરેખ હેઠળ થવો જોઈએ. તેમનો તર્ક છે કે એવી સુપરઇન્ટેલિજન્સનો કોઈ ફાયદો નથી, જે મનુષ્યોના નિયંત્રણ બહાર હોય અથવા લોકોના કામમાં ન આવે. આ સાથે જ નડેલા AIના મોટા પાયે ઉપયોગ અને ખુલ્લા AI સિસ્ટમને પ્રોત્સાહન આપવાના પક્ષમાં છે. સુંદર પિચાઈ આલ્ફાબેટ અને ગૂગલના CEO છે. તેઓ AI ના જોખમોને સ્વીકારે છે, પરંતુ તેના માટે ખૂબ કડક નિયમોના પક્ષમાં નથી. પિચાઈનું કહેવું છે કે AI ના ઉપયોગ પ્રમાણે અલગ-અલગ નિયમો બનાવવા જોઈએ. તેમના મતે, AI ના જોખમનો સામનો કરવો જરૂરી છે, પરંતુ તેના ફાયદાઓથી પાછળ રહી જવું પણ મોટો ખતરો બની શકે છે. માર્ક ઝકરબર્ગ મેટાના ચેરમેન અને CEO છે. તેમનું માનવું છે કે જો AI કેટલીક મોટી કંપનીઓ સુધી સીમિત રહેશે તો તે મોટો ખતરો બની શકે છે. તેના બદલે તેઓ AIને વધુ લોકો સુધી પહોંચાડવાને સુરક્ષાનો એક માર્ગ માને છે. ઝકરબર્ગે ચેતવણી આપી છે કે જો અમેરિકામાં AI મોડલ બનાવવાની અને રજૂ કરવાની ગતિ ધીમી પડશે તો તેનો ફાયદો ચીનને મળી શકે છે. જોકે, તેઓ AIની સુરક્ષાને લઈને ચિંતાઓને પણ સ્વીકારે છે. આ જ કારણોસર, મેટા ભવિષ્યમાં તેના સૌથી શક્તિશાળી AI મોડલ બધા માટે ખુલ્લેઆમ રજૂ ન કરવાનો નિર્ણય લઈ શકે છે. એલેક્ઝાન્ડર વેંગ 2025માં મેટા સાથે જોડાયા અને કંપનીમાં AI સંબંધિત મોટા પ્રોજેક્ટ્સની જવાબદારી સંભાળી. તેઓ મેટાના AI આસિસ્ટન્ટ એજન્ટ ‘મ્યુઝ’ના વિકાસ સાથે પણ સંકળાયેલા છે. વેંગે એક સ્ટ્રેટેજી પેપરમાં સુપરઇન્ટેલિજન્સને પરમાણુ બોમ્બ પછી સૌથી ખતરનાક વસ્તુ ગણાવી. તેમનું કહેવું છે કે અમેરિકાએ AI ને માત્ર ટેકનોલોજી તરીકે જ નહીં, પરંતુ રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા અને અન્ય દેશોને રોકવાની રણનીતિના દૃષ્ટિકોણથી પણ જોવું જોઈએ. AI નો વિકાસ ઝડપથી ચાલુ રાખવાના પક્ષમાં જેન્સન હુઆંગ એનવીડિયાના સહ-સ્થાપક અને CEO છે. એનવીડિયાની ચિપ્સનો ઉપયોગ AI બનાવતી મોટાભાગની મોટી કંપનીઓ કરે છે. હુઆંગ AIના ઝડપી વિકાસના મુખ્ય સમર્થકોમાંના એક છે. તેમનું કહેવું છે કે કંપનીઓએ સરકાર પાસેથી AI પર વધુ નિયમો બનાવવાની માગ ન કરવી જોઈએ. AIથી નોકરીઓ ગુમાવવા અને અમેરિકી ચિપ્સ અન્ય દેશોને વેચવા જેવા મુદ્દાઓ પર તેમનો એન્થ્રોપિકના CEO ડારિયો અમોડેઈ સાથે જાહેરમાં મતભેદ પણ રહ્યો છે. ડેવિડ સેક્સ ટેક રોકાણકાર છે. ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રમાં, તેઓ AI અને ક્રિપ્ટો સંબંધિત બાબતોની જવાબદારી સંભાળી ચૂક્યા છે. તેઓ AI ના ડરના આધારે કડક નિયમો બનાવવાની વિરુદ્ધ છે. સેક્સ અમેરિકી રાજ્યો દ્વારા અલગ-અલગ AI કાયદા બનાવવાનો પણ વિરોધ કરે છે. તેના બદલે, તેઓ ઓછા સરકારી હસ્તક્ષેપવાળી નીતિ ઇચ્છે છે. તેમનું કહેવું છે કે AI કંપનીઓ ઝડપથી નવી ટેકનોલોજી વિકસાવી રહી છે, તેથી તેમની ગતિ રોકવાનો પ્રયાસ થવો જોઈએ નહીં. અમેરિકી રાજકારણમાં પણ AIને લઈને બે મત નિયમો બનાવવાના પક્ષમાં… બર્ની સેન્ડર્સ સ્વતંત્ર અમેરિકી સેનેટર છે. AIના ઝડપી વિકાસના ટીકાકાર રહ્યા છે. તેમનું કહેવું છે કે AIથી મોટી કંપનીઓની તાકાત વધી શકે છે અને તેની અસર કામદારો પર પડી શકે છે. સેન્ડર્સે નવા AI ડેટા સેન્ટર બનાવવા પર રોક લગાવવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે. આ સાથે, મોટી AI કંપનીઓ પર 50% ટેક્સ લગાવવા અને તેમાંથી સાર્વજનિક ફંડ બનાવવાની વાત કહી છે. તેમણે સુપરઇન્ટેલિજન્સ પર કાયમી રોક લગાવવાનો પણ પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે. આ ઉપરાંત, તેમનો પ્રસ્તાવ છે કે ત્યાં સુધી AI ના એડવાન્સ વિકાસ પર રોક રહે, જ્યાં સુધી આવા સિસ્ટમ માટે સુરક્ષા વ્યવસ્થા નક્કી ન થઈ જાય. નિયમોના વિરોધમાં… માઈક જોન્સન અમેરિકી સ્પીકર માને છે કે AI ના જોખમો વધી રહ્યા છે, પરંતુ તેઓ ઉતાવળમાં નિયમો બનાવવાની તરફેણમાં નથી. તેઓ કહે છે કે ઉતાવળમાં એવા નિયમો ન બનાવવા જોઈએ જેનાથી ચીનને ફાયદો થઈ શકે. જોન્સને AI ને કારણે માણસોના નાશ થવાની આશંકાઓને નકારી કાઢી છે. ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ ઇચ્છે છે કે AIના મામલે અમેરિકા ચીનથી આગળ રહે. તેમણે AIમાં અમેરિકાની સરસાઈ જાળવી રાખવી પોતાની પ્રાથમિકતા બનાવી છે. આ માટે તેઓ AI ને ઝડપથી આગળ વધારવાના પક્ષમાં છે. તેમાં AI ડેટા સેન્ટર માટે વધુ વીજળીની વ્યવસ્થા કરવી અને એવા AI મોડલને પ્રોત્સાહન આપવું સામેલ છે, જેનો ઉપયોગ વધુ લોકો કરી શકે. એનવીડિયાના CEO જેન્સન હુઆંગ સાથેની એક કોન્ફરન્સમાં ટ્રમ્પે એમ પણ કહ્યું હતું કે AI ના વિકાસમાં સરકારે વધુ દખલ ન કરવી જોઈએ.