સાઉદી અરેબિયાએ પરમાણુ બોમ્બ બનાવવાની સંભાવનાને સંપૂર્ણપણે નકારી નથી. અમેરિકન ગુપ્તચર એજન્સીઓના એક ગુપ્ત અહેવાલમાં આ વાત સામે આવી છે. અમેરિકન અખબાર ધ વોશિંગ્ટન પોસ્ટના અહેવાલ મુજબ ગુપ્તચર એજન્સીઓનો અહેવાલ અમેરિકી સંસદને સોંપવામાં આવ્યો છે. જોકે અમેરિકન અધિકારીઓએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે સાઉદીએ હજુ પરમાણુ બોમ્બ બનાવવાનો નિર્ણય લીધો નથી. આ અહેવાલ અમેરિકા અને સાઉદી અરેબિયા વચ્ચે થયેલા નવા પરમાણુ કરાર બાદ સામે આવ્યો છે. જુલાઈમાં થયેલા આ કરાર હેઠળ સાઉદી અરેબિયામાં પરમાણુ વીજળીનું માળખું તૈયાર કરવામાં આવશે. ઇઝરાયલ આ કરારનો વિરોધ કરી ચૂક્યું છે. ઈરાને બોમ્બ બનાવ્યો તો સાઉદી પણ આવું કરી શકે છે સાઉદી ક્રાઉન પ્રિન્સ મોહમ્મદ બિન સલમાને અગાઉ જ કહી દીધું છે કે જો ઈરાન પરમાણુ હથિયાર બનાવશે, તો સાઉદી અરેબિયા પણ પરમાણુ હથિયાર બનાવવાનો પ્રયાસ કરશે. અમેરિકન અધિકારીઓ પણ લાંબા સમયથી માનતા આવ્યા છે કે સાઉદી પરમાણુ હથિયાર બનાવવામાં રસ ધરાવે છે. પરંતુ તેનો અર્થ એ નથી કે સાઉદીએ બોમ્બ બનાવવાનો નિર્ણય લઈ લીધો છે. પરમાણુ વીજળી બનાવતી ટેક્નોલોજીથી હથિયાર બનાવવાનો માર્ગ ખુલી શકે છે પરમાણુ વીજળી બનાવવા માટે યુરેનિયમને એક ખાસ પ્રક્રિયા દ્વારા તૈયાર કરવામાં આવે છે. તેને યુરેનિયમ એનરિચમેન્ટ કહેવામાં આવે છે. નવા કરાર હેઠળ સાઉદી અરેબિયા યુરેનિયમને લગભગ 20% સુધી એનરિચ કરી શકશે. આ પરમાણુ બોમ્બ માટે જરૂરી સ્તર કરતાં ઘણું ઓછું છે. પરંતુ સમસ્યા એ છે કે એકવાર કોઈ દેશ પાસે યુરેનિયમને 20% સુધી એનરિચ કરવાની ક્ષમતા આવી જાય, તો તેને હથિયાર બનાવવા યોગ્ય સ્તર સુધી પહોંચાડવામાં ઓછો સમય લાગી શકે છે. આ જ કારણસર અમેરિકન સાંસદોને ભય છે કે સાઉદી અરેબિયા ભવિષ્યમાં પરમાણુ હથિયાર બનાવવાની દિશામાં આગળ વધી શકે છે. સાંસદોનો સવાલ- સાઉદીને પોતાના દેશમાં એનરિચમેન્ટ શા માટે જોઈએ છે? અમેરિકન સેનેટર એડ માર્કી અને જેફ મર્કલી સહિત છ ડેમોક્રેટ સાંસદોએ આ કરારનો વિરોધ કર્યો છે. તેમનો સવાલ છે કે જો સાઉદી અરેબિયાનો ઉદ્દેશ માત્ર પરમાણુ વીજળી બનાવવાનો છે, તો તે પોતાના દેશમાં યુરેનિયમ એનરિચ કરવાની સુવિધા શા માટે ઇચ્છે છે? સાંસદોએ સાઉદી નેતાઓના એ જૂના નિવેદનોનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો છે, જેમાં ઈરાન પરમાણુ હથિયારો મેળવશે તો સાઉદી પણ એવું જ કરશે તેમ કહેવામાં આવ્યું હતું. અમેરિકાએ કહ્યું- સમજૂતી પરમાણુ હથિયારો બનાવવા માટે નથી અમેરિકી વહીવટીતંત્રનું કહેવું છે કે આ સમજૂતીનો હેતુ સાઉદી અરેબિયામાં શાંતિપૂર્ણ પરમાણુ ઊર્જાનો વિકાસ કરવાનો છે. અમેરિકા અનુસાર, તેનાથી પ્રદેશની સુરક્ષા મજબૂત થશે અને પરમાણુ હથિયારોના પ્રસારને રોકવાના નિયમોનું પાલન થશે. અમેરિકા અને સાઉદી વચ્ચેની સમજૂતી 30 વર્ષની અમેરિકા અને સાઉદી અરેબિયા વચ્ચે થયેલી આ સમજૂતી 30 વર્ષની છે. તેના હેઠળ અમેરિકી કંપનીઓ સાઉદી અરેબિયામાં પરમાણુ વીજળી સાથે સંબંધિત માળખું તૈયાર કરવામાં મોટી ભૂમિકા ભજવશે. અમેરિકી સંસદ આ સમજૂતીની સમીક્ષા કરી રહી છે. તેના માટે સંસદ પાસે 90 દિવસનો સમય છે. જો આ સમયગાળા દરમિયાન સંસદ સમજૂતીને રોકવા માટેનો પ્રસ્તાવ પસાર નહીં કરે, તો તે આપમેળે અમલમાં આવી શકે છે.