બાંગ્લાદેશ અત્યારે મોટા વીજળી સંકટનો સામનો કરી રહ્યું છે. ઘણા ગામોમાં દરરોજ 10થી 16 કલાક સુધી વીજકાપ થઈ રહ્યો છે. આ દરમિયાન પાકિસ્તાને બાંગ્લાદેશ માટે પરમાણુ ઇંધણ લઈને જઈ રહેલી રશિયન ફ્લાઇટને પોતાના એરસ્પેસમાંથી પસાર થવાની મંજૂરી આપી નથી. આ ઇંધણ બાંગ્લાદેશના રૂપપુર પરમાણુ વીજ પ્લાન્ટ માટે મોકલવામાં આવી રહ્યું હતું. તેનો ઉપયોગ પ્લાન્ટમાં વીજળી ઉત્પન્ન કરવા માટે થવાનો છે. ફ્લાઇટે 24 સપ્ટેમ્બરે ઢાકા પહોંચવાનું હતું, પરંતુ પાકિસ્તાનની મંજૂરી ન મળવાના કારણે ઇંધણની ડિલિવરી ટળી ગઈ છે. તેના કારણે રૂપપુર પ્લાન્ટમાં વીજળીનું ઉત્પાદન શરૂ થવામાં પણ વિલંબ થઈ શકે છે. આવી સ્થિતિમાં પહેલેથી જ વીજળી સંકટનો સામનો કરી રહેલા બાંગ્લાદેશની ઊર્જા વ્યવસ્થા પર તેની અસર પડી શકે છે. છેલ્લી ઘડીએ મંજૂરી મળી નહીં રશિયાની સરકારી ન્યૂક્લિયર કંપની રોસાટોમે બાંગ્લાદેશમાં રૂપપુર ન્યૂક્લિયર પાવર પ્લાન્ટ બનાવી રહી છે અને તેના માટે ન્યૂક્લિયર ફ્યુઅલની સપ્લાય પણ તે જ કરી રહી છે. પ્લાન્ટના બીજા યુનિટ માટે ફ્યુઅલનો પ્રથમ જથ્થો રશિયન ફ્લાઇટ દ્વારા મોકલવામાં આવી રહ્યો હતો. ફ્લાઇટે અઝરબૈજાન, પાકિસ્તાન અને ભારતના માર્ગે ઢાકા પહોંચવાનું હતું. ઢાકા એરપોર્ટ પર ફ્યુઅલ ઉતારવાની તમામ તૈયારીઓ પૂર્ણ થઈ ગઈ હતી. ત્યારે જ બાંગ્લાદેશી અધિકારીઓને જણાવવામાં આવ્યું કે રશિયાને પાકિસ્તાની એરસ્પેસનો ઉપયોગ કરવાની મંજૂરી મળી નથી. બાંગ્લાદેશના વિજ્ઞાન અને ટેક્નોલોજી મંત્રી ફકીર મહબૂબ અનામે કહ્યું કે પાકિસ્તાને એર સ્પેસની મંજૂરી ન આપવાનું સાચું કારણ જણાવ્યું નથી. ઓક્ટોબરથી બીજા માર્ગે આવશે ઇંધણ ધ ડેઇલી સ્ટારના અહેવાલ મુજબ, ન્યુક્લિયર ઇંધણનો પુરવઠો ઓક્ટોબરથી ફરી શરૂ થશે. આ માટે રોસાટોમે ડિલિવરીનો નવો માર્ગ નક્કી કર્યો છે. કંપનીના જણાવ્યા મુજબ, બાકીનું ઇંધણ ડિસેમ્બર સુધીમાં 7 અલગ-અલગ કાર્ગો ફ્લાઇટ્સ દ્વારા બાંગ્લાદેશ પહોંચાડવામાં આવશે. રોસાટોમે એમ પણ કહ્યું છે કે ડિલિવરીમાં થયેલા વિલંબની રૂપપુર પ્લાન્ટના સમગ્ર કામકાજના શેડ્યૂલ પર અસર નહીં પડે. ઢાકામાં પાકિસ્તાનના હાઈ કમિશને આ મામલાને તકનીકી અને પ્રક્રિયા સંબંધિત સમસ્યા ગણાવી છે. હાઈ કમિશને કહ્યું કે પાકિસ્તાન બાંગ્લાદેશ સાથેના પોતાના સંબંધોને ખૂબ મહત્વ આપે છે અને આ ઘટનાને આ જ તકનીકી સંદર્ભમાં જોવી જોઈએ. બાંગ્લાદેશમાં બની રહેલો પહેલો ન્યુક્લિયર પાવર પ્લાન્ટ બાંગ્લાદેશે પોતાની વીજળીની જરૂરિયાત પૂરી કરવા માટે રશિયા સાથે 2011માં કરાર કર્યો હતો. તેના હેઠળ રાજધાની ઢાકાથી આશરે 160 કિલોમીટર દૂર પદ્મા નદીના કિનારે રૂપપુર ન્યુક્લિયર પાવર પ્લાન્ટ બનાવવાની યોજના બનાવવામાં આવી. આ દેશનું પહેલું પરમાણુ વીજળી મથક છે. તેનું નિર્માણ રશિયાની સરકારી પરમાણુ એજન્સી રોસાટોમની આગેવાની હેઠળ કરવામાં આવી રહ્યું છે. પ્રોજેક્ટનો ખર્ચ આશરે 12.65 અબજ ડોલર છે. આ પ્રોજેક્ટ પર 2017માં કામ શરૂ થયું હતું. બાંગ્લાદેશી અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર બધું યોગ્ય રહ્યું તો ડિસેમ્બર 2026થી વીજળીનું ઉત્પાદન શરૂ થશે. બાંગ્લાદેશના ગામડાઓમાં 10-10 કલાક વીજકાપ બાંગ્લાદેશ હાલમાં ગંભીર વીજસંકટમાંથી પસાર થઈ રહ્યું છે. દેશમાં વીજળીની માગ અને પુરવઠા વચ્ચે મોટો તફાવત ઊભો થયો છે. સપ્ટેમ્બર 2026માં ઘણી વખત વીજળીની અછત 3,500 મેગાવોટથી વધુ રહી હતી. આ પહેલાં 2022માં યુક્રેન યુદ્ધને કારણે બાંગ્લાદેશમાં સૌથી મોટું વીજસંકટ ઊભું થયું હતું. ત્યારે અનેક પ્રસંગોએ વીજળીની અછત લગભગ 2,000 મેગાવોટ સુધી પહોંચી હતી. વીજળીની અછતની સૌથી સીધી અસર લાંબા સમયના વીજકાપના રૂપમાં જોવા મળી રહી છે. ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં 10-10 કલાક સુધી વીજળી ન હોવાના અહેવાલો આવ્યા છે. શહેરોમાં પણ દિવસ દરમિયાન ઘણી વખત વીજકાપ થઈ રહ્યો છે. તેની અસર હોસ્પિટલો પર પણ પડી છે. બરિશાલની એક હોસ્પિટલમાં વીજળી જતી રહેતાં દર્દીઓની સારવાર કરવા માટે કર્મચારીઓને ટોર્ચના પ્રકાશનો સહારો લેવો પડ્યો. બાંગ્લાદેશ વીજળી માટે નેચરલ ગેસ પર નિર્ભર છે બાંગ્લાદાંડની વીજળી વ્યવસ્થા લાંબા સમયથી નેચરલ ગેસ પર નિર્ભર છે. દેશ પોતાની જરૂરિયાતના ગેસનો મોટો હિસ્સો વિદેશથી મોંઘા ભાવે ખરીદે છે. ઈરાન યુદ્ધ બાદ પશ્ચિમ એશિયામાં તણાવ વધવાને કારણે ગેસના પુરવઠા પર અસર પડી છે. આ વીજળી સંકટની અસર બાંગ્લાદેશની ફેક્ટરીઓ પર પણ પડી છે. ગાર્મેન્ટ, ફૂડ, સિરામિક અને ફાર્માસ્યુટિકલ કંપનીઓએ ઉત્પાદન ઘટાડવું પડ્યું છે. આવી સ્થિતિમાં બાંગ્લાદેશ માટે રૂપપુર ન્યુક્લિયર પાવર પ્લાન્ટને વહેલી તકે શરૂ કરવું મહત્વપૂર્ણ છે. તેનાથી દેશમાં વીજળીનો પુરવઠો વધી શકે છે અને બહારથી ખરીદવામાં આવતી ઊર્જા પરની નિર્ભરતા ઘટી શકે છે.