અમેરિકામાં અભ્યાસ કરતા વિદેશી વિદ્યાર્થીઓ માટે અભ્યાસ પછી નોકરી કરવી મોંઘી પડી શકે છે. ટ્રમ્પ સરકારે દરેક નવા વિદ્યાર્થી માટે 70 હજાર ડૉલર એટલે કે આશરે ₹68 લાખની ફી વસૂલવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે. આ ફી ઑપ્શનલ પ્રેક્ટિકલ ટ્રેનિંગ (OPT) માટે રાખવામાં આવી છે. તેના હેઠળ વિદેશી વિદ્યાર્થીઓને અભ્યાસ પૂર્ણ કર્યા પછી અમેરિકામાં નોકરી કરવાની મંજૂરી મળે છે. ફી વિદ્યાર્થીએ નહીં, પરંતુ તેની કૉલેજ અથવા યુનિવર્સિટીએ ચૂકવવી પડશે. આ નિર્ણયની સૌથી વધુ અસર ભારત અને ચીનના વિદ્યાર્થીઓ પર પડશે. 2024-25ના આંકડા મુજબ, અમેરિકામાં ભારતના આશરે 3.63 લાખ અને ચીનના આશરે 2.66 લાખ વિદ્યાર્થીઓ અભ્યાસ કરી રહ્યા હતા. એટલે કે બંને દેશોના આશરે 6.3 લાખ વિદ્યાર્થીઓ અમેરિકામાં છે. આમાંથી ઘણા વિદ્યાર્થીઓ અભ્યાસ પૂર્ણ કર્યા પછી OPT મારફતે અમેરિકામાં નોકરી કરે છે. ખાસ કરીને ભારતીય વિદ્યાર્થીઓ મોટી સંખ્યામાં એન્જિનિયરિંગ, ટેક્નોલોજી અને અન્ય STEM વિષયોનો અભ્યાસ કરે છે. OPTમાં એક વર્ષ સુધી નોકરી કરવાની તક મળે છે OPT એટલે કે ઑપ્શનલ પ્રેક્ટિકલ ટ્રેનિંગ હેઠળ વિદેશી વિદ્યાર્થીઓ પોતાના અભ્યાસ સાથે સંબંધિત કામનો અનુભવ મેળવી શકે છે. સામાન્ય રીતે અભ્યાસ પૂર્ણ કર્યા પછી તેમને એક વર્ષ સુધી નોકરી કરવાની મંજૂરી મળે છે. STEM એટલે કે સાયન્સ, ટેક્નોલોજી, એન્જિનિયરિંગ અને મેથ્સના વિદ્યાર્થીઓને વધુ બે વર્ષ કામ કરવાની મંજૂરી મળી શકે છે. પ્રસ્તાવ મુજબ, કોઈ વિદ્યાર્થીના OPT માટે પહેલી વાર અરજી કરવામાં આવે ત્યારે તેની કૉલેજ અથવા યુનિવર્સિટીએ 70 હજાર ડૉલર એટલે કે આશરે ₹68 લાખ ચૂકવવા પડશે. જો વિદ્યાર્થી OPTને આગળ વધારે છે, તો દર વખતે રિન્યૂ કરાવવા માટે 30 હજાર ડૉલર એટલે કે આશરે ₹29 લાખ ફી ચૂકવવી પડશે. આ પૈસા સીધા વિદ્યાર્થીઓ પાસેથી લેવામાં આવશે નહીં. પરંતુ આટલી મોટી ફીને કારણે કોલેજો અને યુનિવર્સિટીઓ માટે વિદેશી વિદ્યાર્થીઓને OPTની સુવિધા આપવાનો ખર્ચ ઘણો વધી જશે. ટેક કંપનીઓને પણ મુશ્કેલી પડી શકે છે OPT દ્વારા વિદેશી વિદ્યાર્થીઓને અમેરિકામાં કામનો અનુભવ મળે છે. ટેક કંપનીઓ અને અન્ય કંપનીઓ આવા વિદ્યાર્થીઓને ખાસ કરીને STEM સાથે જોડાયેલા કામોમાં નોકરી આપે છે. અમેરિકાની ઉચ્ચ શિક્ષણ સંસ્થાઓ સાથે જોડાયેલા સંગઠન NAFSAએ આ પ્રસ્તાવનો વિરોધ કર્યો છે. સંગઠનનું કહેવું છે કે વિદેશી વિદ્યાર્થીઓને અમેરિકાથી દૂર કરવાથી દેશના ઇનોવેશન અને આર્થિક વિકાસને નુકસાન થઈ શકે છે. અમેરિકાના હોમલેન્ડ સિક્યુરિટી વિભાગ (DHS)નું કહેવું છે કે OPT કાર્યક્રમમાં છેતરપિંડી અને દુરુપયોગને રોકવા માટે આ પગલું લેવામાં આવી રહ્યું છે. વિભાગે આરોપ લગાવ્યો કે આ કાર્યક્રમનો ઉપયોગ સસ્તા વિદેશી કર્મચારીઓને અમેરિકામાં લાવવા માટે કરવામાં આવી રહ્યો છે. હાલમાં આ માત્ર એક પ્રસ્તાવ છે. લોકો અને સંસ્થાઓને તેના પર પોતાનો અભિપ્રાય આપવા માટે 60 દિવસનો સમય મળશે. ત્યાર બાદ સરકાર તેને અંતિમ સ્વરૂપ આપી શકે છે. ટ્રમ્પ સરકારે અગાઉ પણ વિદેશી વિદ્યાર્થીઓ પર કડકાઈ કરી છે ટ્રમ્પ સરકારે વિદેશી વિદ્યાર્થીઓને લઈને અગાઉ પણ અનેક કડક પગલાં લીધાં છે. ગયા વર્ષે હજારો વિદેશી વિદ્યાર્થીઓનો કાનૂની દરજ્જો સમાપ્ત કરવામાં આવ્યો હતો. તેમાંથી અનેક વિદ્યાર્થીઓને કસ્ટડીમાં લેવામાં આવ્યા અને અમેરિકાની બહાર મોકલી દેવામાં આવ્યા. આ વર્ષે સરકારે વિદેશી વિદ્યાર્થીઓના અમેરિકામાં રહેવાના સમયગાળા અંગે પણ નવો નિયમ બનાવ્યો હતો. તેના વિરોધમાં કોલેજો અને યુનિવર્સિટીઓએ વિરોધ નોંધાવ્યો હતો. સપ્ટેમ્બરમાં એક ફેડરલ અદાલતે આ નિયમના અમલ પર રોક લગાવી દીધી હતી. અમેરિકામાં ભારતીય વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યામાં ઘટાડો એક અહેવાલ મુજબ ભારતથી આવતા અરજદારોની સંખ્યામાં 15%નો ઘટાડો નોંધાયો છે. અમેરિકામાં સૌથી વધુ વિદ્યાર્થીઓ ભારતથી અભ્યાસ કરવા જાય છે. ઘટાડાનાં 3 કારણો- 1. કડક વિઝા નિયમો અને નીતિઓ: તેનું એક મોટું કારણ કડક વિઝા નિયમો અને ઇમિગ્રેશન નીતિઓ છે. આ નિયમોને લઈને વિદ્યાર્થીઓમાં એ ભય વધ્યો છે કે આગળના અભ્યાસ અને નોકરી માટે અમેરિકામાં રહેવું કેટલું સરળ રહેશે. 2. વિઝાની નવી સમયમર્યાદા: અમેરિકન સરકારે વિદ્યાર્થી અને મુલાકાતી વિઝા માટે અગાઉથી નક્કી કરાયેલી રહેવાની અવધિની વ્યવસ્થામાં ફેરફાર કર્યો છે. હવે ઘણા કિસ્સાઓમાં અમેરિકામાં રહેવાની સમયમર્યાદા ચાર વર્ષ સુધી મર્યાદિત થઈ શકે છે. તેનાથી લાંબા સમયનો અભ્યાસ કરતા વિદ્યાર્થીઓ માટે મુશ્કેલી વધી શકે છે. 3. ભારે ફીનો ભય: અમેરિકા વિદેશી વિદ્યાર્થીઓ પર 1 લાખ ડૉલર સુધીની ફી લાદવા અંગે પણ વિચાર કરી રહ્યું છે, ખાસ કરીને એવા વિદ્યાર્થીઓ માટે, જેઓ અભ્યાસ પૂર્ણ કર્યા પછી OPT દ્વારા અમેરિકામાં કામ કરવા માંગે છે.