અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના વહીવટીતંત્રે ગુરુવારે 8 મોટી આઈટી કંપનીઓને ગ્રીન કાર્ડ કાર્યક્રમમાંથી સસ્પેન્ડ કરી દીધી છે. તેમાં ભારતની ચાર કંપનીઓ ટાટા, ઇન્ફોસિસ, વિપ્રો અને HCL સામેલ છે. આ ઉપરાંત માઇક્રોસોફ્ટ, એડોબી, કોગ્નિઝન્ટ અને કેપજેમિની પર પણ આ પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો છે. આ નિર્ણય બાદ આ કંપનીઓ હવે પોતાના કર્મચારીઓ માટે PERM એટલે કે પરમેનન્ટ લેબર સર્ટિફિકેશન માટે અરજી કરી શકશે નહીં. આ પ્રક્રિયા દ્વારા જ કંપનીઓ H-1B વિઝા પર કામ કરી રહેલા વિદેશી કર્મચારીઓને અમેરિકામાં કાયમી વસવાટ અપાવવા માટે અરજી કરે છે. અમેરિકી સરકારનું કહેવું છે કે તેઓ સ્થાનિક અમેરિકનોની નોકરીઓ છીનવીને વિદેશી કર્મચારીઓને આપી શકતા નથી. આ નિર્ણયથી આ કંપનીઓ દ્વારા અમેરિકામાં ગ્રીન કાર્ડ મેળવવાની રાહ જોઈ રહેલા હજારો ભારતીય કર્મચારીઓની ગ્રીન કાર્ડ પ્રક્રિયા અટકી શકે છે. આ સમગ્ર મામલાના દરેક પાસાને સમજવા માટે વાંચો આ QA રિપોર્ટ: સવાલ 1- આ કંપનીઓ વિરુદ્ધ શું કાર્યવાહી કરવામાં આવી? જવાબ- અમેરિકન શ્રમ વિભાગે આ કંપનીઓને PERM એટલે કે પરમેનન્ટ લેબર સર્ટિફિકેશન પ્રક્રિયામાંથી સસ્પેન્ડ કરી છે. હવે આ કંપનીઓની નવી અરજીઓ સ્વીકારવામાં આવશે નહીં. જે અરજીઓ પહેલેથી પ્રક્રિયામાં છે, તેમની પ્રક્રિયા પણ અટકાવી દેવામાં આવી છે. સવાલ 2- PERM શું હોય છે? જવાબ- પ્રોગ્રામ ઇલેક્ટ્રોનિક રિવ્યુ મેનેજમેન્ટ એક પ્રકારની સરકારી મંજૂરી છે. કોઈપણ અમેરિકન કંપનીએ કોઈ વિદેશી કર્મચારીને કાયમી ધોરણે નોકરી પર રાખવા માટે એટલે કે ગ્રીન કાર્ડ મેળવતા પહેલાં અમેરિકન શ્રમ વિભાગ પાસેથી આ મંજૂરી લેવી પડે છે. કંપનીએ સરકારને આ વિશ્વાસ અપાવવો પડે છે કે: જો આ પ્રક્રિયા અટકી જાય છે, તો કંપની પોતાના કર્મચારીના ગ્રીન કાર્ડની આગળની પ્રક્રિયા પણ આગળ વધારી શકતી નથી. સવાલ 3- શું ભારતીય કર્મચારીઓનું ગ્રીન કાર્ડ રદ થઈ ગયું છે? જવાબ- ના. જેમને પહેલેથી જ ગ્રીન કાર્ડ મળી ચૂક્યું છે, તેમના પર આ નિર્ણયની કોઈ અસર નથી. આની અસર એવા કર્મચારીઓ પર પડી શકે છે જેમની ગ્રીન કાર્ડની પ્રક્રિયા ચાલી રહી છે અથવા જેઓ ટૂંક સમયમાં તેના માટે અરજી કરવાના હતા. સવાલ 4- આ રોકથી ભારતીય આઈટી કર્મચારીઓ પર શું અસર પડશે? જવાબ- જે કર્મચારીઓના ગ્રીન કાર્ડનું કામ હજુ PERM સ્તરે શરૂ થયું નથી, તેમની પ્રક્રિયા ત્યાં જ અટકી જશે. જ્યાં સુધી આ રોક ચાલુ રહેશે, કંપનીઓ તેમના માટે નવી PERM અરજી કરી શકશે નહીં. આનો અર્થ એ છે કે કર્મચારીઓને ગ્રીન કાર્ડની કતારમાં પોતાનું સ્થાન નહીં મળે, જેના કારણે અમેરિકામાં કાયમી રીતે વસવાટ કરવાની તેમની રાહ વધુ લાંબી થઈ જશે. સવાલ 5- ભારતીયો માટે અમેરિકામાં ગ્રીન કાર્ડની રાહ કેટલી લાંબી છે? જવાબ- ભારતીયો માટે અમેરિકામાં ગ્રીન કાર્ડ મેળવવું પહેલેથી જ ખૂબ મુશ્કેલ અને લાંબી પ્રક્રિયા છે. સવાલ 6- શું H-1B વિઝા પણ રદ થશે? જવાબ- ના. H-1B વિઝા અને ગ્રીન કાર્ડ અલગ છે. H-1B વિઝા વિદેશી કર્મચારીને થોડા સમય માટે અમેરિકામાં નોકરી કરવાની મંજૂરી આપે છે. જ્યારે ગ્રીન કાર્ડ અમેરિકામાં કાયમી ધોરણે રહેવા અને કામ કરવાની મંજૂરી આપે છે. આથી PERM પર પ્રતિબંધ લાગવાથી H-1B વિઝા આપમેળે રદ નહીં થાય. સવાલ 7- જેમની પાસે પહેલેથી ગ્રીન કાર્ડ છે, તેમનું શું થશે? જવાબ- તેમનું ગ્રીન કાર્ડ રદ નહીં થાય. આ નિર્ણયની અસર એવા લોકો પર છે જેમની ગ્રીન કાર્ડ પ્રક્રિયા હજુ પૂર્ણ થઈ નથી. પ્રશ્ન 8- અમેરિકાએ આ કાર્યવાહી શા માટે કરી? જવાબ- અમેરિકાના શ્રમ મંત્રી કીથ સોન્ડરલિંગે આરોપ લગાવ્યો કે કેટલીક કંપનીઓ વિદેશી કર્મચારીઓને નોકરી આપવા માટે ઇમિગ્રેશન નિયમોનો દુરુપયોગ કરી રહી છે. તેમના જણાવ્યા મુજબ, 2009થી આ 8 કંપનીઓએ લગભગ 30 લાખ વિદેશી કર્મચારીઓ માટે અરજીઓ કરી હતી. આ દરમિયાન તેમને 2.30 લાખથી વધુ H-1B વિઝા અને 1 લાખથી વધુ PERM મંજૂરીઓ મળી હતી. સોન્ડરલિંગનો દાવો છે કે તેના કારણે અમેરિકન કર્મચારીઓની મોટી સંખ્યામાં નોકરીઓ પ્રભાવિત થઈ. જોકે, કંપનીઓ સામે લગાવવામાં આવેલા આરોપો હજુ અંતિમ રીતે સાબિત થયા નથી. પ્રશ્ન 9- જેડી વેન્સે માઇક્રોસોફ્ટ પર શું આરોપ લગાવ્યો? જવાબ- અમેરિકાના ઉપપ્રમુખ જેડી વેન્સે કહ્યું કે માઇક્રોસોફ્ટે ગયા વર્ષે લગભગ 6,000 અમેરિકન કર્મચારીઓને નોકરીમાંથી કાઢી મૂક્યા, જ્યારે કંપનીને લગભગ 6,300 H-1B વિઝા અને 3,000 ગ્રીન કાર્ડ મળ્યાં. વેન્સનો આરોપ છે કે કેટલીક કંપનીઓ અમેરિકન કર્મચારીઓની જગ્યાએ વિદેશી કર્મચારીઓને રાખવા માટે ઇમિગ્રેશન નિયમોનો ઉપયોગ કરી રહી છે. સવાલ 10- શું તમામ ભારતીય આઈટી કર્મચારીઓ પર અસર પડશે? જવાબ- નહીં. તેની ખાસ અસર એવા ભારતીય કર્મચારીઓ પર પડશે, જેમની ગ્રીન કાર્ડ પ્રક્રિયા આ 8 કંપનીઓ દ્વારા ચાલી રહી છે અથવા જેઓ તેના માટે અરજી કરવાના છે. માત્ર H-1B વિઝા પર કામ કરી રહેલા કર્મચારીઓનો વિઝા આ નિર્ણયથી આપમેળે રદ થશે નહીં. સવાલ 11- કેટલા ભારતીયો પ્રભાવિત થશે? જવાબ- અમેરિકન સરકારે હજુ સુધી એ જણાવ્યું નથી કે કેટલા ભારતીય કર્મચારીઓ પ્રભાવિત થશે. આ રોક કેટલા સમય સુધી રહેશે તે પણ સ્પષ્ટ નથી. જોકે, ટાટા, ઇન્ફોસિસ, વિપ્રો અને એચસીએલ જેવી મોટી ભારતીય કંપનીઓના સામેલ થવાથી મોટી સંખ્યામાં ભારતીય કર્મચારીઓની ગ્રીન કાર્ડ યોજનાઓ પર અસર થવાની આશંકા છે. સવાલ 12- હવે આગળ શું થશે? જવાબ- હાલમાં આ કંપનીઓની નવી PERM અરજીઓ સ્વીકારવામાં આવશે નહીં અને જૂની પેન્ડિંગ અરજીઓની પ્રક્રિયા પણ અટકેલી રહેશે। હવે આ કંપનીઓના કર્મચારીઓની ગ્રીન કાર્ડ પ્રક્રિયા ક્યારે શરૂ થશે, તે અમેરિકન સરકારના આગામી નિર્ણય પર નિર્ભર રહેશે।