ઈરાનમાં પરમાણુ બોમ્બ બનાવવાની માગ થઈ રહી છે. દેશની મસ્જિદોમાં શુક્રવારની નમાજ દરમિયાન ઈમામો અને કટ્ટરપંથી નેતાઓ ખુલ્લેઆમ કહી રહ્યા છે કે અમેરિકા અને ઇઝરાયલથી સુરક્ષા માટે પરમાણુ હથિયારો બનાવવા જોઈએ. આ માગ એવા સમયે ઉઠી રહી છે, જ્યારે ઈરાનના નેતાઓ અમેરિકા અને ઇઝરાયલ સાથે ચાલી રહેલું યુદ્ધ સમાપ્ત કરવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે. દેશના સર્વોચ્ચ નેતા રહી ચૂકેલા આયાતુલ્લાહ અલી ખામેનીએ ફતવો જાહેર કરીને પરમાણુ બોમ્બ બનાવવા અને તેનો ઉપયોગ કરવા પર પ્રતિબંધ મૂક્યો હતો. હવે તેની વિરુદ્ધ અવાજ ઉઠવા લાગ્યો છે. શુક્રવારની નમાજ બાદ પરમાણુ બોમ્બ માટે નારા લગાવવામાં આવી રહ્યા છે ગયા અઠવાડિયે ઈરાનના પશ્ચિમ શહેર કુહદાશ્તમાં શુક્રવારની નમાજ દરમિયાન ઈમામે કહ્યું હતું કે આપણે પરમાણુ હથિયારોથી સજ્જ થવું જોઈએ, જેથી આપણે અપરાધી અમેરિકા સામે મજબૂતીથી ટક્કર લઈ શકીએ. તેમના આ નિવેદન બાદ નમાજીઓએ નારો લગાવ્યો- પરમાણુ હથિયાર બનાવીને પોતાનું રક્ષણ કરવું અમારો હક છે. તેહરાનમાં પણ શુક્રવારની નમાજ દરમિયાન ઈમામ અકબરીએ પરમાણુ નીતિ બદલવાને દેશની જરૂરિયાત ગણાવી. આ અંગે પણ લોકોએ એ જ નારો લગાવ્યો. અમેરિકા-ઇઝરાયલના હુમલા બાદ લોકોની વિચારસરણી બદલાઈ અલી ખામેની ઇચ્છતા હતા કે ઈરાન પરમાણુ બોમ્બ ન બનાવે, પરંતુ એટલું સક્ષમ જરૂર દેખાય કે અમેરિકા અને ઇઝરાયલ તેના પર હુમલો કરતાં ડરે. તેમને લાગતું હતું કે ઈરાનની પરમાણુ શક્તિને લઈને ઊભો થયેલો ભય જ દુશ્મન દેશોને હુમલો કરતાં રોકશે. પરંતુ એવું થયું નહીં. અમેરિકા અને ઇઝરાયલે ઈરાન વિરુદ્ધ યુદ્ધ શરૂ કરી દીધું. આ વર્ષે અમેરિકાના હુમલામાં અલી ખામેનીનું પણ મૃત્યુ થયું. ઈરાનના જાણકાર મોહમ્મદ અલી શબાનીના જણાવ્યા મુજબ, આ હુમલાઓ બાદ ઈરાનમાં લોકોની વિચારસરણી બદલાઈ રહી છે. હવે તેમને લાગવા લાગ્યું છે કે જો દેશ પાસે પરમાણુ બોમ્બ હોત, તો અમેરિકા અને ઇઝરાયલ હુમલો કરતા પહેલાં અનેક વાર વિચારત. એટલે કે પરમાણુ બોમ્બ ન બનાવ્યા હોવા છતાં ઈરાનને હુમલાઓ સહન કરવા પડ્યા. અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પના એક નિવેદનથી પણ આ વિચારને બળ મળ્યું. તેમણે સપ્ટેમ્બરમાં કહ્યું હતું કે જો ઈરાન પાસે પરમાણુ હથિયારો હોત, તો તેઓ તેના સર્વોચ્ચ નેતાને ફોન કરીને તેમની સ્થિતિ પૂછત અને મદદની ઓફર કરતા. પરંતુ પરમાણુ હથિયારો ન હોવાને કારણે અમેરિકાએ તેમના પર બોમ્બમારો કર્યો. પરમાણુ કરારમાંથી બહાર નીકળવાની માગ પણ વધી ઈરાનમાં પરમાણુ હથિયારો પર પ્રતિબંધ મૂકતી આંતરરાષ્ટ્રીય સંધિ (NPT)માંથી બહાર નીકળવાની માગ પણ વધી રહી છે. આ સંધિ હેઠળ ઈરાને પરમાણુ બોમ્બ ન બનાવવાનું વચન આપ્યું છે. ઈરાનના વિદેશી બાબતોના નિષ્ણાત મોહમ્મદ ગદરીના જણાવ્યા મુજબ, અગાઉ સરકારમાં ગણતરીના લોકો જ સંધિમાંથી બહાર નીકળવાની વાત કરતા હતા. પરંતુ હવે વધુ નેતાઓ તેના પક્ષમાં આવી રહ્યા છે. ઈરાનના સુરક્ષા અધિકારી મોહસેન રેઝાઈએ પણ સરકારી ટેલિવિઝન પર કહ્યું હતું કે સરકાર આ મુદ્દે ચર્ચા કરી રહી છે. જોકે, હજુ સુધી કોઈ નિર્ણય લેવાયો નથી. આ ચર્ચા અંગે નવા સુપ્રીમ લીડર મુજતબા ખામેનીનો શું મત છે તે સ્પષ્ટ નથી. જોકે રાષ્ટ્રપતિ મસૂદ પેઝેશ્કિયાન અને પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ હસન રુહાની હજુ પણ ઈચ્છે છે કે ઈરાનનો પરમાણુ કાર્યક્રમ માત્ર શાંતિપૂર્ણ કાર્યો માટે જ હોય. ઈરાનનો પરમાણુ કાર્યક્રમ હંમેશાં વિવાદોમાં રહ્યો છે ઈરાનની સરકાર હંમેશાં કહેતી આવી છે કે તેનો પરમાણુ કાર્યક્રમ શાંતિપૂર્ણ હેતુઓ માટે છે. જોકે, પશ્ચિમી દેશોની ગુપ્તચર એજન્સીઓ અગાઉ અનેક વખત દાવો કરી ચૂકી છે કે ઈરાન પરમાણુ બોમ્બ બનાવવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું છે. અમેરિકા અને ઇઝરાયલના કેટલાક અધિકારીઓએ ઈરાન પર પરમાણુ બોમ્બ બનાવવાની તૈયારી કરવાનો આરોપ પણ લગાવ્યો હતો. વર્ષ 2015માં ઈરાન અને અમેરિકા સહિત વિશ્વની મોટી શક્તિઓ વચ્ચે પરમાણુ કરાર થયો હતો. આ અંતર્ગત ઈરાનના પરમાણુ કાર્યક્રમ પર અનેક પ્રતિબંધો મૂકવામાં આવ્યા હતા. જોકે, 2018માં રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે અમેરિકાને આ કરારમાંથી બહાર કાઢી લીધું હતું. અમેરિકા પર દબાણ બનાવવાની વ્યૂહરચના પણ હોઈ શકે છે ઈરાનના જાણકાર ઓમિદ મેમરિયનના જણાવ્યા મુજબ, પરમાણુ બોમ્બ બનાવવાની માગ ઉઠાવીને ઈરાન અમેરિકા પર દબાણ બનાવવાનો પ્રયાસ કરી શકે છે. આ સમયે કતારની મદદથી બંને દેશો વચ્ચે વાતચીત ચાલી રહી છે. તેમનું કહેવું છે કે ઈરાન અમેરિકાને એ સંકેત આપવા માંગે છે કે જો વાતચીતથી કોઈ ઉકેલ નહીં આવે, તો તે પોતાની પરમાણુ નીતિ બદલી શકે છે. આવું થવાથી અમેરિકા માટે મુશ્કેલીઓ વધી શકે છે. ઈરાનના જાણકાર મોહમ્મદ અલી શબાનીના જણાવ્યા મુજબ, હવે મસ્જિદોમાં પણ લોકો અલી ખામેનેઈના એ ફતવા વિરુદ્ધ બોલી રહ્યા છે, જેમાં પરમાણુ બોમ્બ બનાવવા પર પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો હતો. તેમના મુજબ, હવે આ પ્રતિબંધનો ખુલ્લેઆમ વિરોધ થવા લાગ્યો છે. જોકે, હજુ એ સ્પષ્ટ નથી કે ઈરાનની સરકાર પણ પોતાની પરમાણુ નીતિ બદલશે કે નહીં.