ઇઝરાયલમાં 90 ટકાથી વધુ મતોની ગણતરી પૂર્ણ થઈ ગઈ છે. તેમ છતાં સરકાર બનાવવાનો રસ્તો સાફ થયો નથી. વડાપ્રધાન નેતન્યાહૂ અને વિપક્ષી નેતા ગાદી આઇઝનકોટ, બંનેના ગઠબંધન બહુમતીથી દૂર છે. ઇઝરાયલી સંસદમાં 120 બેઠકો છે. સરકાર બનાવવા માટે ઓછામાં ઓછી 61 બેઠકો જરૂરી છે. જોકે, નેતન્યાહૂ 61 કરતાં ઓછી બેઠકો હોવા છતાં સરકાર બનાવી શકે છે. આ માટે તેમને 19 બેઠકો સાથે કિંગમેકર તરીકે ઉભરી આવેલી આરબ પાર્ટીઓની પણ જરૂર નથી. નેતન્યાહૂને સત્તા પરથી હટાવવાનો પ્રયાસ કરી રહેલા ગાદી આઇઝનકોટ ગઠબંધનની આશાઓ પણ યથાવત છે. 48 બેઠકો પર આગળ ચાલી રહેલા આ ગઠબંધન પાસે સરકાર બનાવવાના 3 રસ્તા છે. નેતન્યાહૂ પાસે 3 વિકલ્પો 1. વિપક્ષી છાવણીના સાંસદોનું સમર્થન મેળવવું નેતન્યાહૂ વિપક્ષી ગઠબંધનમાં સામેલ કોઈ પક્ષ અથવા તેના કેટલાક સાંસદોને પોતાની સાથે લાવવાનો પ્રયાસ કરી શકે છે. આ માટે તેમને સરકારમાં સામેલ થવાનો પ્રસ્તાવ આપવાની અથવા તેમની કેટલીક માગણીઓ સ્વીકારવાની જરૂર પડી શકે છે. જો વિપક્ષી છાવણીના કેટલાક સાંસદો વિશ્વાસ મતમાં નેતન્યાહૂનું સમર્થન કરે અથવા મતદાનથી દૂર રહે, તો તેમના માટે સરકાર બનાવવાનો માર્ગ સરળ બની શકે છે. જોકે, વિપક્ષી નેતાઓએ ચૂંટણીમાં નેતન્યાહૂને સત્તા પરથી હટાવવાનું લક્ષ્ય રાખ્યું હતું. તેથી તેમના કોઈ સહયોગીનું નેતન્યાહૂની તરફેણમાં જવું રાજકીય રીતે મુશ્કેલ બની શકે છે. હાલમાં કોઈ ચોક્કસ વિપક્ષી નેતાના પક્ષપલટાની પુષ્ટિ થઈ નથી. 2. રાષ્ટ્રીય એકતા સરકાર બનાવવી નેતન્યાહૂ અન્ય પક્ષો સાથે મળીને રાષ્ટ્રીય એકતા સરકાર બનાવવાનો પ્રયાસ પણ કરી શકે છે. તેમાં તેમના વર્તમાન જમણેરી અને ધાર્મિક સહયોગીઓની સાથે વિપક્ષના કેટલાક નેતાઓ પણ સામેલ થઈ શકે છે. પૂર્વ વડાપ્રધાન નફ્તાલી બેનેટ અથવા ગાદી આઇઝનકોટ જેવા નેતાઓની ભૂમિકા આ વિકલ્પમાં મહત્વપૂર્ણ બની શકે છે. પરંતુ આ માટે વડાપ્રધાન પદ, સૈન્ય સેવા સાથે જોડાયેલા નિયમો અને અન્ય નીતિઓ પર સમજૂતી કરવી પડશે. આઇઝનકોટ અને નેતન્યાહૂ વચ્ચેના રાજકીય મતભેદો આ માર્ગમાં મોટો અવરોધ છે. આ ઉપરાંત, નેતન્યાહૂના અતિ-દક્ષિણપંથી સહયોગીઓ માટે પણ વિપક્ષી નેતાઓ સાથે સત્તા વહેંચવાનું સ્વીકાર્ય હોવું જરૂરી નથી. 3. લઘુમતી સરકાર ચલાવવી ત્રીજો વિકલ્પ એવી સરકાર બનાવવાનો છે, જેના ગઠબંધન પાસે 61 બેઠકો ન હોય, પરંતુ તે વિશ્વાસ મત મેળવી લે. આ માટે આરબ પક્ષોનું સરકારમાં સામેલ થવું જરૂરી નથી. જો તેઓ મતદાનથી દૂર રહે અથવા સરકાર વિરુદ્ધ મત ન આપે, તો સંસદમાં હાજર રહીને મતદાન કરનારા સાંસદોની સંખ્યાના આધારે સરકાર વિશ્વાસ મત જીતી શકે છે. જોકે, આ વિકલ્પ સરકારને સ્થિરતાની ગેરંટી આપતો નથી. બજેટ, કાયદા અને અન્ય મોટા નિર્ણયો માટે નેતન્યાહૂએ સંસદમાં સમર્થન એકત્ર કરવું પડશે. જો વિરોધી પક્ષો એકજૂથ થઈને સરકાર વિરુદ્ધ મત આપે, તો તેમની સરકાર સંકટમાં મુકાઈ શકે છે. આઇઝનકોટ પાસે કયા રસ્તા છે? આઇઝનકોટ માટે સૌથી મોટો પડકાર એ છે કે તેમના જૂથની 48 બેઠકો બહુમતીથી ઘણી ઓછી છે. આરબ પાર્ટીઓની 19 બેઠકો ઉમેરવામાં આવે તો નેતન્યાહૂ વિરોધી જૂથ પાસે સૈદ્ધાંતિક રીતે 67 બેઠકો થઈ શકે છે. પરંતુ ઘણા યહૂદી પક્ષો આરબ પાર્ટીઓ સાથે ઔપચારિક ગઠબંધન અથવા સમજૂતીના વિરોધમાં છે. આઇઝેનકોટ પાસે પણ ત્રણ વિકલ્પો છે… 1. તેઓ આરબ પક્ષોના સમર્થનથી સરકાર બનાવવાનો પ્રયાસ કરી શકે છે. આ પક્ષો સરકારમાં સામેલ થયા વિના પણ વિશ્વાસ મતમાં તેમનો સાથ આપી શકે છે. પરંતુ દક્ષિણપંથી સહયોગીઓના વાંધાઓને કારણે આ માર્ગ મુશ્કેલ છે. 2. તેઓ નેતન્યાહૂના વર્તમાન ગઠબંધનના કેટલાક સાંસદોને પોતાના પક્ષમાં લાવવાનો પ્રયાસ કરી શકે છે. તેનાથી તેમને બહુમતી મેળવવામાં મદદ મળી શકે છે, પરંતુ તેના માટે આ સાંસદોને પોતાના રાજકીય સહયોગીઓથી અલગ થવા માટે રાજી કરવા પડશે. 3. તેઓ એવી લઘુમતી સરકાર બનાવવાનો પ્રયાસ કરી શકે છે, જેને સંસદમાં જરૂરિયાત મુજબ અન્ય પક્ષોનું સમર્થન મળતું રહે. જોકે, એવિગડોર લિબરમેન જેવા નેતાઓએ લઘુમતી સરકારના વિકલ્પ સામે વાંધો ઉઠાવ્યો છે. તેથી આ માર્ગ પર પણ વિપક્ષી છાવણીમાં સહમતિ બનાવવી જરૂરી રહેશે. આગળ શું થશે? ચૂંટણી બાદ રાષ્ટ્રપતિ ઇસહાક હર્ઝોગ અલગ-અલગ પક્ષોના નેતાઓ સાથે વાતચીત કરશે અને પછી સરકાર રચવા માટે એક નેતાને તક આપશે. બંને મુખ્ય છાવણીઓ બહુમતીથી દૂર હોવાથી ગઠબંધન અંગેની વાતચીત મહત્વપૂર્ણ રહેશે. જો કોઈ પણ નેતા સરકાર રચવામાં સફળ નહીં થાય, તો રાજકીય મડાગાંઠ વધી શકે છે અને ફરીથી ચૂંટણી યોજવાની સ્થિતિ પણ ઊભી થઈ શકે છે. એકંદરે, નેતન્યાહૂ પાસે 61 બેઠકોનું ગઠબંધન ન હોવા છતાં સત્તામાં ટકી રહેવાના વિકલ્પો છે. બીજી તરફ, આઇઝનકોટ માટે પડકાર એ છે કે તેઓ અલગ-અલગ વિચારધારા ધરાવતા પક્ષોને સાથે લાવીને સરકાર રચવાનો માર્ગ શોધે. બંને નેતાઓ માટે સંસદમાં સમર્થન મેળવવું અને તેને જાળવી રાખવું જ સૌથી મહત્વપૂર્ણ રહેશે. ————————– આ સમાચાર પણ વાંચો: આજનું એક્સપ્લેનર:હવે ઇઝરાયલમાં મુસ્લિમોનો દબદબો રહેશે; નેતન્યાહૂ બહુમતીથી 8 સીટ પાછળ, આરબ પાર્ટીઓ કેવી રીતે બની કિંગમેકર? ઇઝરાયલમાં કોઈ પણ પાર્ટીને બહુમતી મળી રહી નથી. સત્તાધારી PM નેતન્યાહૂનું ગઠબંધન બહુમતીથી 8 બેઠકો દૂર રહ્યું છે, જ્યારે વિપક્ષના નેતા આઈઝનકોટનું ગઠબંધન 13 બેઠકો પાછળ રહ્યું છે. હવે 19 બેઠકો જીતતી આરબ પાર્ટીઓ ઇઝરાયલમાં કિંગમેકરની ભૂમિકામાં છે. પરિણામોની જાહેરાત 4 નવેમ્બરે થશે. વાંચો સંપૂર્ણ સમાચાર…