નેપાળના ગોરખા જિલ્લામાં રવિવારે સવારે બુઢી ગંડકી નદીમાં અચાનક પૂર આવવાથી અનેક ગામોને નુકસાન થયું છે. પૂરમાં અનેક ઘરો અને પુલો તણાઈ ગયા. 10 લોકો ગુમ છે. તેમની શોધખોળ કરવામાં આવી રહી છે. પૂરના કારણે 341 મેગાવોટના બુઢી ગંડકી હાઇડ્રોપાવર પ્રોજેક્ટનું બાંધકામ કેમ્પ અને અનેક મશીનો પણ તણાઈ ગયા. પૂરનું પાણી સવારે લગભગ 4 વાગ્યે વસાહતોમાં ઘૂસી ગયું, ત્યારબાદ લોકોને ઘર છોડીને સુરક્ષિત સ્થળોએ જવું પડ્યું. પ્રારંભિક માહિતી અનુસાર, ઊંચા પહાડી વિસ્તારમાં ભૂસ્ખલનના કારણે ચુન્ચુબ્રી સ્યારી નદીનો માર્ગ બંધ થઈ ગયો હતો. તેના કારણે પાણી એકઠું થયું અને પછી અચાનક ઝડપી પ્રવાહ સાથે નીચે આવ્યું. આ પહેલાં 26 ઑગસ્ટે ભોટેકોસી અને ત્રિશૂલી નદીમાં આવેલા પૂરમાં 1455 લોકોનાં મોત થયાં હતાં. સાથે જ 5,285 લોકો હજુ પણ ગુમ છે. સરકારે જણાવ્યું કે સતત થઈ રહેલા ભૂસ્ખલનો વચ્ચે ગુમ થયેલા લોકોની શોધખોળ ચાલુ છે. પૂર સાથે જોડાયેલી 4 તસવીરો… બિહારમાં પણ પૂરનું જોખમ બૂઢી ગંડકી નદીમાં પૂર આવવાથી બિહારમાં પણ ખતરો વધી શકે છે. આ નદી આગળ ત્રિશૂલી સાથે મળે છે. ત્યારબાદ બંનેનું પાણી દેવઘાટ પાસે નારાયણી નદીમાં પહોંચે છે. આ જ નદી ભારતમાં ગંડકના નામે બિહારમાં પ્રવેશે છે અને આગળ ગંગા નદીમાં મળી જાય છે. આવી સ્થિતિમાં જો પાણીનો પ્રવાહ વધે, તો બિહારમાં ગંડક નદીના કિનારે વસેલા વિસ્તારો પર અસર પડી શકે છે. તેમાં પશ્ચિમ ચંપારણ, ગોપાલગંજ અને વૈશાલી જેવા જિલ્લાઓનો સમાવેશ થાય છે. જોકે, હજુ એ સ્પષ્ટ નથી કે નેપાળમાં આવેલા પૂરથી બિહારમાં જળસ્તર વધશે કે નહીં. SMS મોકલીને લોકોને સુરક્ષિત સ્થળે જવાની સલાહ ગોરખા જિલ્લા પોલીસ કાર્યાલયના ઇન્સ્પેક્ટર આકાશ કંડેલે જણાવ્યું કે પૂરનાં જોખમને ધ્યાનમાં રાખીને પ્રશાસને સિર્દિબાસ અને ધારચે ગ્રામિણ નગરપાલિકાના ખોર્લાબેસી, માછાખોલા, સોતી, અરખેત અને આરુઘાટમાં રહેતા લોકોને સુરક્ષિત સ્થળોએ જવાની સલાહ આપી છે. નેપાળના રાષ્ટ્રીય આપત્તિ જોખમ ન્યૂનીકરણ અને વ્યવસ્થાપન પ્રાધિકરણ (NDRRMA)ના મુખ્ય કાર્યકારી ડૉ. ધર્મરાજ ઉપ્રેતીએ જણાવ્યું કે ઉપરના વિસ્તારથી પૂરનું પાણી આરુઘાટ પહોંચવામાં લગભગ 3 કલાક લાગે છે. આથી નદીના નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં રહેતા લોકોને સુરક્ષિત સ્થળોએ જવા માટે સમય મળી શકે છે. ઉપ્રેતીના જણાવ્યા મુજબ, પ્રશાસને લોકોને SMS મોકલીને ચેતવણી આપી છે. સિર્દિબાસ, જગત, યારી, તાતોપાની, સોતી અને અરુખોલા જેવા નદીકાંઠે વસેલા વિસ્તારોના લોકોને ખાસ સાવચેતી રાખવા જણાવાયું છે. પહાડી વિસ્તારોમાં વરસાદ વિના પણ પૂરનું જોખમ નેપાળના પર્વતીય વિસ્તારોમાં ભૂસ્ખલનને કારણે અચાનક પૂર આવવાનો ખતરો હંમેશા રહે છે. પહાડ પરથી માટી અને પથ્થરો ખસીને જ્યારે નદી કે નાળાનો રસ્તો રોકી દે છે, ત્યારે પાણી એક જગ્યાએ જમા થવા લાગે છે. થોડા સમય બાદ જ્યારે માટી અને પથ્થરોની અડચણ તૂટી જાય છે, ત્યારે જમા થયેલું પાણી ઝડપથી નીચે તરફ વહેવા લાગે છે. તેનાથી નદીના કિનારે વસેલા ગામોમાં અચાનક પૂર આવી જાય છે. પૂરનું પાણી પોતાની સાથે મોટા પથ્થરો, વૃક્ષો અને કાટમાળ પણ વહીને લઈ જાય છે. તેનાથી ઘરો, રસ્તાઓ અને પુલો તૂટી શકે છે. આવું પૂર આવવા માટે એ જરૂરી નથી કે તે જ વિસ્તારમાં વરસાદ પડ્યો હોય. પહાડના ઉપરના ભાગમાં જમા થયેલું પાણી અચાનક નીચે આવવાથી દૂર આવેલા ગામોમાં પણ તબાહી મચી શકે છે. 45 દિવસ પહેલાં આવેલા પૂરે ભારે તબાહી મચાવી હતી નેપાળમાં 26 ઑગસ્ટે આવેલા પૂરે મોટા પાયે તબાહી મચાવી હતી. ચીનના તિબેટ સાથેની સરહદ પાસે શરૂ થયેલા આ પૂરની અસર ભોટેકોશી નદી અને આસપાસના વિસ્તારોમાં જોવા મળી હતી. અચાનક આવેલા તેજ પ્રવાહના પાણીએ ઘરો, રસ્તાઓ, પુલો અને વીજળી ઉત્પન્ન કરતી પરિયોજનાઓને ભારે નુકસાન પહોંચાડ્યું હતું. નેપાળના વિદેશ મંત્રાલય અનુસાર, શરૂઆતના દિવસોમાં સેંકડો મૃતદેહો મળી આવ્યા હતા અને મોટી સંખ્યામાં લોકો ગુમ હતા. બાદમાં 5 ઑક્ટોબરે નેપાળ સરકારે જણાવ્યું કે આ પૂરમાં ઓછામાં ઓછા 1400થી વધુ લોકોનાં મોત થયાં છે, જ્યારે 5000 લોકો હજુ પણ ગુમ છે. લગભગ 13,795 લોકોને બચાવવામાં આવ્યા. પૂરને કારણે 12 હાઇડ્રોપાવર પ્રોજેક્ટ્સ પણ નાશ પામ્યા. ત્યારબાદ રાહત અને બચાવ કામગીરી સાથે અસરગ્રસ્ત લોકોને ફરીથી વસાવવાની તૈયારી શરૂ કરવામાં આવી.