લાંબા સમયથી નેપાળમાં સૌથી વધુ વિદેશી પ્રવાસીઓ ભારતથી આવતા રહ્યા છે, પરંતુ ઑક્ટોબર 2026માં અમેરિકાએ ભારતને પાછળ છોડી દીધું. નેપાળ પર્યટન બોર્ડના એક અધિકારીએ કાઠમંડુ પોસ્ટને જણાવ્યું કે નેપાળના ઇતિહાસમાં પહેલી વાર અમેરિકા સૌથી વધુ પ્રવાસીઓ મોકલનાર દેશ બન્યો છે. નેપાળ પર્યટન બોર્ડના જણાવ્યા અનુસાર, ઑક્ટોબરમાં અમેરિકાથી 17,437 પ્રવાસીઓ નેપાળ પહોંચ્યા. જ્યારે ભારતથી 12,097 પ્રવાસીઓ આવ્યા. ગયા વર્ષે ઑક્ટોબરમાં 17,298 ભારતીય પ્રવાસીઓ નેપાળ પહોંચ્યા હતા. એટલે કે આ વખતે ભારતથી આવનારા પ્રવાસીઓની સંખ્યામાં આશરે 30%નો ઘટાડો થયો છે. ચીનથી 11,695 પ્રવાસીઓ પહોંચ્યા અને તે ત્રીજા સ્થાને રહ્યું. નેપાળમાં ભારતીય પ્રવાસીઓની સંખ્યા ઘટવાનું એક મોટું કારણ ઑગસ્ટમાં આવેલા પૂર અને ભૂસ્ખલનને માનવામાં આવી રહ્યું છે. તેના કારણે અનેક રસ્તાઓ અને મુસાફરીના માર્ગો તૂટી ગયા, જેના કારણે અવરજવર પ્રભાવિત થઈ. ખાસ કરીને કૈલાશ માનસરોવર જતાં ભારતીય શ્રદ્ધાળુઓને મુશ્કેલીનો સામનો કરવો પડ્યો. ભારતીય પ્રવાસીઓની સંખ્યામાં 30%નો ઘટાડો નેપાળ ટૂરિઝમ બોર્ડના જણાવ્યા અનુસાર, આ વર્ષે ઑક્ટોબરમાં 1.32 લાખથી વધુ વિદેશી પ્રવાસીઓ નેપાળ પહોંચ્યા. ગયા વર્ષની સરખામણીએ આ સંખ્યા 3.4% વધુ છે. જોકે, ભારતથી આવતા પ્રવાસીઓની સંખ્યામાં આશરે 30%નો ઘટાડો નોંધાયો છે. અમેરિકન પ્રવાસીઓની સંખ્યા વધવાનું કારણ શું છે? નેપાળના ટૂર ઓપરેટરોના જણાવ્યા મુજબ, અમેરિકાથી આવતા પ્રવાસીઓની સંખ્યામાં વધારો થવાનું એક કારણ ટ્રેકિંગ અને પર્વતારોહણમાં વધતી રુચિ છે. ખાસ કરીને યુવા પ્રવાસીઓ નેપાળ આવી રહ્યા છે. નેપાળ હાઈકિંગ ટીમના પ્રમુખ ગંગા બહાદુર થાપાએ જણાવ્યું કે ઓગસ્ટમાં આવેલા પૂર બાદ પણ કોઈ અમેરિકન ગ્રાહકે પ્રવાસ રદ કર્યો નથી. કેટલાકે પ્રવાસ મુલતવી રાખ્યો, જ્યારે અન્ય લોકો નિર્ધારિત કાર્યક્રમ મુજબ નેપાળ પહોંચ્યા. થાપાના જણાવ્યા મુજબ, પૂરથી લેંગટાંગ જવાનો માર્ગ પ્રભાવિત થયો હતો. ત્યાં જવાની યોજના બનાવી રહેલા પ્રવાસીઓને કંપનીએ અન્નપૂર્ણા સર્કિટ અને એવરેસ્ટ બેઝ કેમ્પ જેવા અન્ય ટ્રેકિંગ માર્ગોના વિકલ્પો આપ્યા. આ ઉપરાંત, અમેરિકામાં રહેતા નેપાળી મૂળના લોકો પણ નેપાળ પહોંચી રહ્યા છે. દશૈં અને તિહાર જેવા તહેવારો પર તેઓ પોતાના પરિવારજનોને મળવા આવે છે. તેનાથી નેપાળ આવતા પ્રવાસીઓની સંખ્યામાં વધારો થાય છે. આ વર્ષે અત્યાર સુધીમાં આશરે 10 લાખ વિદેશી પ્રવાસીઓ પહોંચ્યા નેપાળમાં જાન્યુઆરીથી ઑક્ટોબર 2026 દરમિયાન કુલ 9,98,734 વિદેશી પ્રવાસીઓ પહોંચ્યા. ગયા વર્ષની સમાન અવધિની સરખામણીએ આ સંખ્યા 5.83% વધારે છે. ઑક્ટોબરમાં 1.32 લાખથી વધુ પ્રવાસીઓનું આગમન નેપાળના પ્રવાસન વ્યવસાય માટે સારો સંકેત છે. કોરોના મહામારી પહેલાં 2019નું વર્ષ નેપાળના પ્રવાસન માટે સૌથી સારું રહ્યું હતું. તે વર્ષે 11,97,191 વિદેશી પ્રવાસીઓ નેપાળ પહોંચ્યા હતા. મહામારીને કારણે 2020 અને ત્યાર પછીનાં વર્ષોમાં પ્રવાસન વ્યવસાયને મોટું નુકસાન થયું. ત્યાર બાદ પ્રવાસીઓની સંખ્યા ધીમે-ધીમે વધતી ગઈ. વર્ષ 2024માં નેપાળમાં 11,47,567 વિદેશી પ્રવાસીઓ પહોંચ્યા હતા, જ્યારે 2025માં આ સંખ્યા વધીને 11,58,459 થઈ ગઈ. આ વર્ષે ઑક્ટોબર સુધીમાં લગભગ 10 લાખ પ્રવાસીઓ નેપાળ પહોંચી ચૂક્યા છે. 2019નો રેકોર્ડ તોડવા માટે નવેમ્બર અને ડિસેમ્બરમાં આશરે 1.98 લાખ વધુ પ્રવાસીઓનું આગમન જરૂરી છે. નેપાળનો પ્રવાસન ઉદ્યોગ હવે મહામારી પહેલાંના રેકોર્ડ સુધી પહોંચવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યો છે.