અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ ભારત પર 100% સુધી ટેરિફ લગાવી શકે છે. અમેરિકી સંસદના નીચલા ગૃહ એટલે કે હાઉસ ઓફ રિપ્રેઝન્ટેટિવ્સે રશિયા પાસેથી તેલ ખરીદનારા દેશો પર કાર્યવાહી સંબંધિત બિલને પસાર કરી દીધું છે. બિલની તરફેણમાં 262 અને વિરોધમાં 159 મત પડ્યા. હવે બિલ વ્હાઇટ હાઉસ જશે. ટ્રમ્પની સહી થતા જ તે કાયદો બની જશે. તેને સત્તાવાર રીતે લિન્ડસે ઓ ગ્રેહામ સેન્ક્શનિંગ રશિયા એન્ડ ઈરાન એક્ટ ઓફ 2026 નામ આપવામાં આવ્યું છે. બિલ રશિયા અને ઈરાન પર પ્રતિબંધ લગાવવા સાથે સંબંધિત છે. ભારત રશિયા પાસેથી મોટી માત્રામાં ક્રૂડ ઓઇલ ખરીદે છે, તેથી તે તેના દાયરામાં છે. જોકે, ભારત પર હજુ 100% ટેરિફ લગાવવામાં આવ્યો નથી. બિલ કાયદો બન્યા પછી ટ્રમ્પ પાસે આવો ટેરિફ લગાવવાનો કાનૂની અધિકાર થઈ જશે. મંગળવારે હાઉસે 214-211 મતથી બિલને અંતિમ વોટિંગ માટે આગળ વધાર્યું હતું. આ પહેલા અમેરિકી સેનેટે ઓગસ્ટમાં તેને 86-11 મતથી પસાર કરી દીધું છે. આ બિલ કાયદો બનશે તો ભારત પર અસર પ્રથમ સ્થિતિ: ભારત રશિયા પાસેથી તેલ ખરીદતું રહે અમેરિકાના 100% ટેરિફની સીધી અસર ભારતના નિકાસ બિલ પર પડી શકે છે. આનાથી ભારતીય સામાન અમેરિકામાં બમણો મોંઘો થઈ જશે. અમેરિકન ખરીદદારો સસ્તો વિકલ્પ શોધશે, જેમ કે બાંગ્લાદેશ, વિયેતનામ, મેક્સિકો, ચીન. પરિણામે ભારતના ટેક્સટાઇલ, જેમ્સ-જ્વેલરી, એન્જિનિયરિંગ ગુડ્સ, લેધર, દરિયાઈ ઉત્પાદનો, કેમિકલ્સ વગેરેના ઓર્ડર ઘટશે. બીજી સ્થિતિ: ભારત રશિયાને છોડીને અન્ય દેશો પાસેથી તેલ ખરીદે તો રશિયાથી આવતા તેલ પર પ્રતિબંધ કે ટેરિફનું દબાણ વધે છે, તો ભારતને અન્ય દેશો પાસેથી તેલ ખરીદવું પડશે. આ મોંઘું પડી શકે છે, જેનાથી ભારતમાં પેટ્રોલ-ડીઝલ મોંઘું થઈ શકે છે. રશિયાના સંરક્ષણ ક્ષેત્રો પર પણ પ્રતિબંધ લાગશે બિલનું નામ ‘લિન્ડસે ઓ. ગ્રેહામ સેન્ક્શનિંગ રશિયા એન્ડ ઈરાન એક્ટ ઓફ 2026’ છે. આ બિલમાં રશિયાના તેલ અને સંરક્ષણ સંબંધિત વ્યવસાયો પર કડક પ્રતિબંધો લગાવવાની વાત કહેવામાં આવી છે. આ સાથે રશિયાના એવા ટેન્કરો પર પણ કાર્યવાહી થઈ શકે છે, જે હાલના પ્રતિબંધોથી બચીને અન્ય દેશો સુધી રશિયન તેલ પહોંચાડે છે. આ ટેન્કરોના નેટવર્કને રશિયાનું ‘શેડો ફ્લીટ’ કહેવામાં આવે છે. અમેરિકાએ પહેલા પણ રશિયા પર આવા પ્રતિબંધો લગાવવાનો પ્રયાસ કર્યો છે. પરંતુ ઈરાન યુદ્ધ દરમિયાન હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ બંધ થવાથી તેલના પુરવઠા પર અસર પડી અને દુનિયામાં તેલની અછતનો ડર વધી ગયો. આ પછી અમેરિકી સરકારને રશિયાના તેલના વેચાણ પર કેટલાક સમય માટે લાગેલા પ્રતિબંધોમાં છૂટ આપવી પડી હતી. ઈરાન સાથે વેપાર કરતી કંપનીઓ પર પ્રતિબંધ વધશે બિલ કાયદો બન્યા પછી 1996નો ‘ઈરાન પ્રતિબંધ કાયદો’ પણ 2031 સુધી લંબાવાશે. આ કાયદો એવી બિન-અમેરિકી કંપનીઓ પર પ્રતિબંધ મૂકે છે જે ઈરાન સાથે વેપાર કરે છે. આ કાયદો આ વર્ષે જ સમાપ્ત થવાનો હતો. આ બિલથી અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિને એ અધિકાર પણ મળશે કે તેઓ અમેરિકામાં આવતા રશિયન સામાન પર 500% સુધી ટેરિફ લગાવી શકે. રાષ્ટ્રપતિનો આ અધિકાર 5 વર્ષ સુધી લાગુ રહેશે. યુરોપિયન દેશોને ટેરિફમાં રાહત આપશે અમેરિકા રશિયા પાસેથી કુદરતી ગેસ ખરીદનારા ચીન, ફ્રાન્સ, જાપાન, હંગેરી અને બેલ્જિયમને પણ તેના દાયરામાં રાખવામાં આવ્યા છે. જોકે, જે દેશો રશિયાની કુલ ગેસ નિકાસના 15% થી ઓછો આયાત કરે છે અને પોતાની નિર્ભરતા ઘટાડવાની દિશામાં પગલાં લઈ રહ્યા છે, તેમને છૂટ મળી શકે છે. સેનેટમાં રજૂ કરાયેલા બિલ હેઠળ 15 યુરોપિયન દેશોને પ્રસ્તાવિત 100% ટેરિફમાંથી મુક્તિ આપવામાં આવી છે. આ દેશોને રાહત એટલા માટે આપવામાં આવી છે, કારણ કે તેઓ રશિયા પાસેથી 15% થી ઓછો કુદરતી ગેસ ખરીદે છે અને ધીમે ધીમે તેના પર પોતાની નિર્ભરતા પણ ઘટાડી રહ્યા છે. ડેમોક્રેટ સેનેટર રિચાર્ડ બ્લુમેન્થલે કહ્યું કે આ બિલ યુરોપિયન સહયોગીઓ વિરુદ્ધ નથી. તેનો નિશાન ફક્ત તે દેશો છે, જેઓ હજુ પણ રશિયાના તેલના કારોબારને સૌથી વધુ આર્થિક સહારો આપી રહ્યા છે. બિલમાં રશિયાના ઉર્જા ઉદ્યોગ, નાણાકીય સંસ્થાઓ, સંરક્ષણ ઔદ્યોગિક માળખા, વેપારીઓ અને રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન સુધી પર પ્રતિબંધ લગાવવાનો પ્રસ્તાવ છે.