BRICS સમિટ દરમિયાન જાહેર થયેલા નવી દિલ્હી ઘોષણાપત્ર પર વિશ્વ મીડિયાની પ્રતિક્રિયાઓ આવી રહી છે. રોઇટર્સે આ સમિટને ભારતની મોટી રાજદ્વારી સફળતા ગણાવી. રિપોર્ટ અનુસાર, ભારતે ઈરાન, સાઉદી અરેબિયા, UAE, ચીન અને રશિયા જેવા અલગ-અલગ દૃષ્ટિકોણ ધરાવતા દેશોને એક સામાન્ય નિવેદન પર સહમત કરાવવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી. જ્યારે, ફાઇનાન્સિયલ ટાઇમ્સે લખ્યું કે ચીન BRICS ને વૈશ્વિક શક્તિ તરીકે ઉભરવા માંગે છે, જ્યારે ભારત તેને અમેરિકા-વિરોધી જૂથને બદલે વિકાસશીલ દેશોના સહયોગ મંચ તરીકે જુએ છે. વાંચો, દુનિયાના મોટા મીડિયાએ BRICS સમિટ અને નવી દિલ્હી ડિક્લેરેશનને કેવી રીતે જોયું… રોઇટર્સ- ભારત અલગ-અલગ હિતો ધરાવતા દેશોને એક મંચ પર લાવ્યું રોઇટર્સે BRICSના નવી દિલ્હી ઘોષણાપત્ર અંગે લખ્યું કે ભારતે ઈરાન, સાઉદી અરેબિયા, UAE, ચીન અને રશિયા જેવા અલગ-અલગ હિતો ધરાવતા દેશો વચ્ચે સહમતિ બનાવવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી. પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા તણાવ અને આ દેશોના અલગ-અલગ વલણ વચ્ચે બધાને એક સામાન્ય નિવેદન પર સહમત કરાવવું ભારત માટે મોટો પડકાર હતો. NYT- ચીન અને ભારતમાં પ્રભાવ વધારવાની સ્પર્ધા ધ ન્યૂ યોર્ક ટાઇમ્સે BRICS સમિટને ભારત અને ચીન વચ્ચે વધતા પ્રભાવની સ્પર્ધાના દૃષ્ટિકોણથી જોયું. રિપોર્ટ અનુસાર, ચીન BRICSને અમેરિકી વર્ચસ્વને પડકારતા મંચ તરીકે મજબૂત કરવા માંગે છે. જ્યારે, ભારતનો પ્રયાસ છે કે BRICS કોઈ એક દેશ કે શક્તિના પ્રભાવમાં ન આવે. રિપોર્ટ અનુસાર, ભારત ઈચ્છે છે કે BRICS માં અલગ-અલગ વિચાર અને હિત ધરાવતા દેશો પણ સાથે મળીને કામ કરે. એટલે કે સંગઠનનું ધ્યાન કોઈ એક જૂથ સાથે ઊભા રહેવાને બદલે પરસ્પર સહયોગ અને વિકાસશીલ દેશોના અવાજને મજબૂત કરવા પર રહે. ચાઇના ડેઇલી: BRICS દુનિયામાં સત્તાનું સંતુલન બદલી શકે છે ચીનના અખબાર ચાઇના ડેઇલીએ BRICSને એક એવા મંચ તરીકે રજૂ કર્યું, જે દુનિયામાં સત્તાનું સંતુલન બદલવામાં મોટી ભૂમિકા ભજવી શકે છે. રિપોર્ટ અનુસાર, વિકાસશીલ દેશો હવે દુનિયાના મોટા મુદ્દાઓ અને નિર્ણયોમાં પોતાનો અવાજ વધુ મજબૂતીથી રજૂ કરવા માંગે છે. BRICS તેમને આ માટે એક એવું મંચ આપી રહ્યું છે, જ્યાં તેઓ સાથે મળીને પોતાની વાત રજૂ કરી શકે છે. રિપોર્ટમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે ચીન દુનિયાની વર્તમાન વ્યવસ્થામાં બદલાવ ઈચ્છે છે. ચીન નથી ઈચ્છતું કે જરૂરી નિર્ણયો લેવામાં દુનિયાના કેટલાક ગણ્યા-ગાંઠ્યા દેશોનું વર્ચસ્વ રહે. GT: BRICSમાં ભારત-ચીન સાથે આવે તો ગ્લોબલ સાઉથને ફાયદો ચીનના સરકારી અખબાર ગ્લોબલ ટાઈમ્સે BRICSને માત્ર ચીન કે ભારતના હિતોનું મંચ નહીં, પરંતુ ગ્લોબલ સાઉથ માટે મોટા સહયોગની તક તરીકે રજૂ કર્યું. રિપોર્ટમાં નિષ્ણાતોના હવાલાથી કહેવામાં આવ્યું કે BRICSમાં ભારત અને ચીનનો સહયોગ માત્ર પરસ્પર સંબંધો સુધી સીમિત નથી, પરંતુ તેનાથી સમગ્ર ગ્લોબલ સાઉથને ફાયદો થઈ શકે છે. રિપોર્ટ અનુસાર ભારત ડિજિટલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને સર્વિસ સેક્ટરમાં મજબૂત છે, જ્યારે ચીન મેન્યુફેક્ચરિંગ, ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને સપ્લાય ચેઇનના મામલે આગળ છે. બંને દેશોની આ અલગ-અલગ તાકાતો BRICS માં સહયોગને વધુ મજબૂત કરી શકે છે. ધ ગાર્ડિયન: ભારત-ચીન સંબંધોમાં સુધારો, પરંતુ BRICSમાં બધું બરાબર નથી બ્રિટિશ મીડિયા ધ ગાર્ડિયને BRICS સમિટમાં ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગની હાજરીને ભારત-ચીન સંબંધોમાં સુધારાની શરૂઆત તરીકે જોયું. 2020ના સરહદી વિવાદ પછી શીની આ પ્રથમ ભારત યાત્રા હતી. દિલ્હીમાં તેમનું ભવ્ય સ્વાગત થયું. રિપોર્ટ અનુસાર, છેલ્લા કેટલાક મહિનામાં બંને દેશો વચ્ચે વાતચીત અને અવરજવરમાં પણ સુધારો થયો છે. ધ ગાર્ડિયન અનુસાર, BRICSની અંદર બધું બરાબર નથી. સભ્ય દેશોના પોતાના હિતો છે અને ઈરાન-સૌદી અરેબિયા જેવા દેશો વચ્ચે તણાવ પણ એક મોટો પડકાર છે. આમ છતાં, BRICS દેશો એક સામાન્ય ઘોષણાપત્ર પર સહમત થયા. જેમાં પરસ્પર વિવાદોને વાતચીત અને શાંતિપૂર્ણ રીતે ઉકેલવાની વાત કહેવામાં આવી. FT: ચીન BRICSને શક્તિશાળી બનાવવા માંગે છે, ભારતનો માર્ગ અલગ બ્રિટિશ મીડિયા ફાઇનાન્સિયલ ટાઇમ્સ અનુસાર, ચીન BRICS ને એવી વૈશ્વિક શક્તિ તરીકે જુએ છે, જે અમેરિકી નેતૃત્વવાળી વર્તમાન સિસ્ટમનો વિકલ્પ બની શકે. શી જિનપિંગની હાજરી અને તેમની અપીલને પણ આ જ દૃષ્ટિકોણથી જોવામાં આવી. પરંતુ ભારતનો અભિગમ આનાથી અલગ છે. ભારત BRICS ને સીધા અમેરિકા-વિરોધી જૂથ તરીકે આગળ વધારવાને બદલે એવું મંચ જાળવી રાખવા માંગે છે, જ્યાં અલગ-અલગ દેશોના હિતો અને વિચારો હોવા છતાં સામાન્ય મુદ્દાઓ પર સાથે કામ કરી શકાય.