ભારતમાં ઓક્ટોબર 2026 દરમિયાન ગુડ્સ એન્ડ સર્વિસ ટેક્સ (GST) કલેક્શનમાં જોરદાર ઉછાળો નોંધાયો છે. કેન્દ્ર સરકારના સત્તાવાર આંકડા પ્રમાણે, ઓક્ટોબરમાં કુલ ગ્રોસ GST કલેક્શન ₹2,31,290 કરોડ એટલે કે ₹2.31 લાખ કરોડને પાર પહોંચ્યું છે. ગયા વર્ષે ઓક્ટોબરમાં આ આંકડો ₹1,88,125 કરોડ હતો. આમ, વાર્ષિક ધોરણે GST કલેક્શનમાં 22.9%નો વધારો થયો છે. જુલાઈ 2017માં GST લાગુ થયા બાદ આ બીજી સૌથી મોટી માસિક આવક ગણાવવામાં આવી છે. જોકે, જૂના કમ્પેન્સેશન સેસને સમાયોજિત કરવાની પદ્ધતિ પ્રમાણે આ રેકોર્ડની ગણતરી કરવામાં આવી છે.
આયાતમાંથી GST આવકમાં 42%નો ઉછાળો
ઓક્ટોબરના GST કલેક્શનમાં સૌથી નોંધપાત્ર યોગદાન આયાત સંબંધિત આવકનું રહ્યું છે. આયાતમાંથી મળતી GST આવક વાર્ષિક ધોરણે 42.2% વધીને ₹72,246 કરોડ થઈ છે. ગયા વર્ષે ઓક્ટોબરમાં આ આવક ₹50,796 કરોડ હતી. બીજી તરફ, દેશની અંદર થતી આર્થિક પ્રવૃત્તિઓ અને વેચાણમાંથી મળતી GST આવક 15.8% વધીને ₹1,59,044 કરોડ થઈ છે. એટલે કે કુલ કલેક્શનમાં સ્થાનિક વ્યવહારોનો હિસ્સો આશરે 69% અને આયાતનો હિસ્સો આશરે 31% રહ્યો છે. આયાતમાંથી થતી આવકમાં થયેલો વધારો સ્થાનિક આવકની સરખામણીએ લગભગ ત્રણ ગણો છે.
રિફંડ બાદ પણ ₹2 લાખ કરોડથી વધુ આવક
GST કલેક્શનમાંથી વેપારીઓ અને નિકાસકારોને આપવામાં આવેલા રિફંડ બાદ સરકારની ચોખ્ખી આવક ₹2,03,356 કરોડ રહી છે. ગયા વર્ષે ઓક્ટોબરમાં આ આંકડો ₹1,61,900 કરોડ હતો. આમ, નેટ GST કલેક્શનમાં 25.6%નો વધારો નોંધાયો છે. ઓક્ટોબર દરમિયાન કુલ ₹27,934 કરોડના GST રિફંડ આપવામાં આવ્યા હતા. ગયા વર્ષના સમાન મહિનામાં ₹26,225 કરોડના રિફંડ આપવામાં આવ્યા હતા. એટલે રિફંડની રકમમાં 6.5%નો વધારો થયો છે. ગ્રોસ કલેક્શન કરતાં નેટ કલેક્શનમાં વધુ વૃદ્ધિ નોંધાવાનું એક કારણ રિફંડમાં પ્રમાણમાં ઓછો વધારો પણ છે.
ગુજરાતમાં GST કલેક્શન 16% વધ્યું
રાજ્યવાર આંકડાઓમાં ગુજરાતનું પ્રદર્શન પણ નોંધપાત્ર રહ્યું છે. ઓક્ટોબર 2026માં ગુજરાતનું સ્થાનિક GST કલેક્શન ₹13,516 કરોડ રહ્યું છે. ગયા વર્ષના ઓક્ટોબરની સરખામણીએ તેમાં 16%નો વધારો થયો છે. દેશમાં સૌથી વધુ સ્થાનિક GST કલેક્શન મહારાષ્ટ્રમાં નોંધાયું છે. મહારાષ્ટ્રે ₹35,150 કરોડનું કલેક્શન નોંધાવ્યું છે, જે ગયા વર્ષની સરખામણીએ 13% વધુ છે. કર્ણાટકમાં ₹15,922 કરોડનું કલેક્શન થયું છે અને તેમાં 18%નો વધારો નોંધાયો છે.
ચાલુ નાણાકીય વર્ષના પ્રથમ 7 મહિનામાં ₹14.78 લાખ કરોડ
એપ્રિલથી ઓક્ટોબર 2026 દરમિયાન દેશનું કુલ ગ્રોસ GST કલેક્શન ₹14,77,569 કરોડ એટલે કે લગભગ ₹14.78 લાખ કરોડ રહ્યું છે. ગયા નાણાકીય વર્ષના સમાન સમયગાળામાં આ આંકડો ₹13,05,213 કરોડ હતો. આમ, પ્રથમ 7 મહિનામાં કુલ GST આવકમાં 13.2%નો વધારો થયો છે. આ સમયગાળામાં નેટ GST કલેક્શન પણ 12.6% વધીને ₹12,69,486 કરોડ થયું છે. સતત ચાર મહિનાથી GST કલેક્શન ₹2 લાખ કરોડની સપાટીથી ઉપર રહ્યું છે. ઓક્ટોબરના આંકડા તહેવારોની મોસમમાં ખરીદી, સ્થાનિક વ્યવહારો અને આયાત સંબંધિત પ્રવૃત્તિઓમાં તેજી દર્શાવે છે. જોકે, માત્ર GST આવકના આંકડા પરથી જ સમગ્ર અર્થતંત્રની સ્થિતિનો નિર્ણય કરી શકાય નહીં; આયાતમાંથી મળતી આવકમાં થયેલો મોટો વધારો પણ આ વખતના કલેક્શનને ઉપર લઈ ગયો છે.
આ પણ વાંચો: Indian Auto Marketમાં હોન્ડાનો દબદબો; કુલ 7.34 યુનિટ્સનું વેચાણ કરી બનાવ્યો રેકોર્ડ!