vande mataram: ભાજપના ધારાસભ્ય અને બંકિમચંદ્ર ચટ્ટોપાધ્યાયના સીધા વંશજ સુમિત્રો ચેટર્જીએ સોનિયા ગાંધીને પત્ર લખીને સ્વતંત્રતા દિવસે કોંગ્રેસ મુખ્યાલયમાં ‘વંદે માતરમ’ના સંપૂર્ણ ગાન સાથે જોડાયેલી ઘટના પર દુઃખ વ્યક્ત કર્યું છે. તેમણે સોનિયા ગાંધીને ભારતના નાગરિકો ખાસ કરીને પશ્ચિમ બંગાળના લોકો પાસેથી બિનશરતી માફી માંગવા વિનંતી કરી. તેમના પત્રમાં ચેટર્જીએ ‘વંદે માતરમ’ના ઐતિહાસિક મહત્વ અને સ્વતંત્રતા ચળવળમાં તેની ભૂમિકા પર ઉલ્લેખ કરતા અરવિંદો, ખુદીરામ બોઝ, બિપિન ચંદ્ર પાલ, સરલા દેવી ચૌધરાણી, બાલ ગંગાધર તિલક અને રવિન્દ્રનાથ ટાગોર જેવા વ્યક્તિઓ સાથે સંકળાયેલા અનેક ઐતિહાસિક પ્રસંગોનો ઉલ્લેખ કર્યો.

‘નિર્લજ્જતાપૂર્વક ઐતિહાસિક ભૂલનું પુનરાવર્તન’

ચેટરજીએ લખ્યું કે જ્યારે રાષ્ટ્ર સ્વતંત્રતાની 80મી વર્ષગાંઠની ઉજવણી કરી રહ્યું હતું અને ‘સમગ્ર દેશ માતૃભૂમિની પૂજામાં ડૂબી ગયો હતો,’ ત્યારે ઓલ ઈન્ડિયા કોંગ્રેસ સમિતિ (AICC) મુખ્યાલયમાં બનેલી ઘટનાઓ ‘માત્ર દુર્ભાગ્યપૂર્ણ જ નહીં પરંતુ ઐતિહાસિક ભૂલનું નિર્લજ્જ પુનરાવર્તન’ હતી. તેમણે જણાવ્યું હતું કે સોનિયા ગાંધી દ્વારા ‘વંદે માતરમ’નું સંપૂર્ણ સંસ્કરણ ગાઈ રહ્યા હતા ત્યારે સોનિયા ગાંધીએ સ્પષ્ટ બેચેની, નારાજગી અને તેને રોકવાની વારંવાર કોશિશોને તેમણે ખૂબ દુખી કર્યા છે. 

‘તમારી અસહિષ્ણુતા શહીદોના બલિદાનનું અપમાન’

ચેટરજીએ લખ્યું, “એક સામાન્ય ભારતીય નાગરિક, દેશભક્ત અને સૌથી ઉપર, ઋષિ બંકિમચંદ્ર ચટ્ટોપાધ્યાયના પરિવારના સીધા વંશજ તરીકે, હું આજે આ પત્ર ખાલીપણાની ભાવના અને દુ:ખ સાથે લખી રહ્યો છું.” ‘વંદે માતરમ’ના ઐતિહાસિક મહત્વનો ઉલ્લેખ કરતા ચેટરજીએ અરવિંદોનો ઉલ્લેખ કરતા નોંધ્યું હતું કે, “અરવિંદોએ ‘વંદે માતરમ’ને માત્ર એક મંત્ર તરીકે જ નહીં પરંતુ ‘દેશભક્તિના ધર્મ’ તરીકે વર્ણવ્યું હતું.” ચેટરજીએ ઉમેર્યું હતું કે આ મંત્રે ખુદીરામ બોઝ સહિત અસંખ્ય નિર્ભય ક્રાંતિકારીઓને ફાંસીનો સામનો કરવા અને સ્મિત સાથે મૃત્યુને સ્વીકારવા પ્રેરણા આપી હતી. આજે સ્વતંત્ર ભારતની ધરતી પર ‘વંદે માતરમ’ મંત્રના સંપૂર્ણ જાપ પ્રત્યે તમારી અસહિષ્ણુતા લાખો શહીદો દ્વારા આપવામાં આવેલા બલિદાનનું ઘોર અપમાન લાગે છે.

સ્વતંત્રતા સંગ્રામમાં ગીતની ભૂમિકા પર પ્રકાશ પાડ્યો

પત્રમાં ભાજપના ધારાસભ્યએ સ્વતંત્રતા સંગ્રામમાં ‘વંદે માતરમ’ ની ભૂમિકા પર પણ ભાર મૂક્યો. રાષ્ટ્રવાદી નેતા બિપિન ચંદ્ર પાલનું ઉદાહરણ આપતાં તેમણે જણાવ્યું કે બંગાળના ભાગલા પછી આ ગીત દરેક ક્રાંતિકારીના હોઠ પર હતું. ‘સ્વદેશી’, ‘બહિષ્કાર’ અને ‘વંદે માતરમ’ સ્વતંત્રતાની લડાઈના જીવંત પ્રતીકો બની ગયા હતા.

1905ના કોંગ્રેસ અધિવેશનથી 1938 સુધીના ઘટનાઓનું વર્ણન

ચેટરજીએ 1905ના કોંગ્રેસના બનારસ અધિવેશનમાં સરલા દેવી ચૌધરાની દ્વારા ગીતના સંપૂર્ણ ગાયનનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો. તેમણે 1909માં બાલ ગંગાધર તિલકના રાજદ્રોહના કેસ દરમિયાન તેમના માટે ‘વંદે માતરમ’ ગાનારા સમર્થકોનો તેમજ 1938માં ઉસ્માનિયા યુનિવર્સિટીમાં રાષ્ટ્રવાદી વિદ્યાર્થી ચળવળનો ઉલ્લેખ કર્યો.

ટાગોરને યાદ કર્યા અને ‘વંદે માતરમ’ના ‘જાદુઈ શબ્દો’

ચેટરજીએ કલકત્તામાં 1896ના ભારતીય રાષ્ટ્રીય કોંગ્રેસના અધિવેશનનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો, જ્યાં રવીન્દ્રનાથ ટાગોરે ‘વંદે માતરમ’ ગાયું હતું. તેમણે ગીતના ‘જાદુઈ શબ્દો’ અંગે ટાગોરના શબ્દોનો પુનરાવર્તિત કર્યો, જેમાં અવરોધો તોડવા અને લોકોના હૃદયને સ્પર્શવાની તેમની શક્તિનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો.

આ પણ વાંચો: Varansi એરપોર્ટ પર ફાયરિંગ, 2 લોકો ઇજાગ્રસ્ત; મુસાફરની બંદુકથી થયો ગોળીબાર!